Tác động BĐKH và NBD đến ngành Công nghiệp Đóng tàu
BĐKH và NBD đã làm ảnh hưởng lớn đến hoạt động của ngành Công nghiệp đóng tàu, trong đó tập trung chủ yếu vào một số yếu tố. Đó là: Ảnh hưởng của nhiệt độ tăng, khiến mức độ tiêu thụ năng lượng trên một đơn vị sản phẩm có xu hướng ngày càng cao, có thể do phải tăng cường hệ thống làm mát; Ảnh hưởng của mưa lũ: mưa lũ cuốn theo phù sa gây bồi lắng lòng sông, ảnh hưởng đến mực nước hạ thủy khiến cho chi phí nạo vét khu vực hạ thủy ngày càng cao, nhất là khu vực miền Trung, Tây Nguyên. Ảnh hưởng của mưa kết hợp với triều cường khiến một số nhà máy đóng tàu thuộc khu vực Thành phố Hồ Chí Minh bị ảnh hưởng, chịu thiệt hại nặng nề, ngập lụt nhà xưởng, kho bãi chứa nguyên vật liệu. 

Mưa kết hợp với triều cường đã làm sụt lún nhiều nhà xưởng của Công ty Công nghiệp Tàu thủy Sài Gòn khiến doanh nghiệp phải bỏ ra hàng tỷ đồng để nâng cốt nhà xưởng, xây mới và nâng cốt các bệ đỡ thiết bị máy móc, tôn cao bãi chứa nguyên vật liệu ngoài trời kết hợp với kê kích nguyên vật liệu để tránh bị ngập nước dẫn đến hư hỏng. BĐKH làm cho trái đất nóng lên, mực nước biển dâng, làm tăng lượng mưa tại nhiều khu vực. 

Tuy nhiên, một ảnh hưởng khác rất khó dự báo và phòng ngừa đó là BĐKH làm xuất hiện những hiện tượng thời tiết bất thường, làm thay đổi chế độ mưa. Theo ghi nhận trong mấy năm gần đây, mùa mưa tại TP. Hồ Chí Minh thường kéo dài, gây ảnh hưởng rất lớn đến việc hoàn thiện các con tàu, đặc biệt là phần sơn vỏ tàu. Tại Công ty Công nghiệp Tàu thủy Sài Sòn, một số hợp đồng bị chậm tiến độ giao tàu do ảnh hưởng của thời tiết (mùa mưa kéo dài), khiến cho việc sơn tàu không thể thực hiện được. Đã có những hợp đồng bị phạt tiến độ, gây thiệt hại về kinh tế chỉ vì điều kiện thời tiết không thuận lợi. 

Ngược lại, ngành Công nghiệp đóng tàu cũng thải ra nhiều khí thải nhà kính gây ra BĐKH và NBD do tiêu thụ một lượng nguyên, nhiên liệu lớn, vì vậy đã làm tăng quá trình khai thác khoáng sản (quặng kim loại, than, khí đốt), chặt phá rừng; thải ra nhiều rác thải và rác thải nguy hại, đặc biệt khi sửa chữa tàu, tiêu thụ nhiều điện năng và gián tiếp gây ra 3,3% khí nhà kính toàn cầu do hoạt động vận tải thủy. Như vậy, hoạt động của ngành Đóng tàu cũng trực tiếp và gián tiếp phát sinh các khí nhà kính gây ra BĐKH. 

Các giải pháp ứng phó với BĐKH và NBD đến ngành Công nghiệp Đóng tàu
Các chuyên gia cho rằng, giải pháp ứng phó với BĐKH và NBD đối với ngành Công nghiệp đóng tàu cần bao gồm cả giải pháp thích ứng và giải pháp giảm thiểu tác động. Cụ thể, các giải pháp thích ứng, như: Lồng ghép vấn đề BĐKH trong quy hoạch phát triển ngành Đóng tàu, qui hoạch về mặt chiến lược các nhà máy đóng tàu theo hướng tập trung các cơ sở quy mô lớn vào những khu vực an toàn không bị đe dọa bởi nước biển dâng cao; hạn chế phát triển cơ sở ở vùng thấp, vùng thường xuyên bị tác động bởi thiên tai. Xây dựng hệ thống trao đổi thông tin về BĐKH ngành Đóng tàu với các ngành khác. Tuyên truyền nâng cao nhận thức cho cán bộ các doanh nghiệp ngành Đóng tàu thông qua các chương trình hội thảo, tập huấn, cải tạo, nâng cấp cơ sở hạ tầng (tôn nền, nâng cốt xưởng) tại các nhà máy đóng tàu, đặc biệt là các nhà máy nằm ven biển; Di dời nhà xưởng đóng tàu lên vị trí mới cao hơn để tránh bị ngập lụt do nước biển dâng; Cải tạo nhà xưởng, tăng cường hệ thống thông gió, làm mát; Thực hiện nạo vét khu vực hạ thủy đối với nhà máy thuộc cảng sông, gia cố bờ kè đối với các nhà máy thuộc cảng biển để chống lại triều cường và NBD. 

Các giải pháp giảm thiểu tác động như: đầu tư, phát triển công nghệ, thiết bị mới hiện đại, đồng bộ nhằm tiết kiện điện năng, nguyên liệu, xây dựng chương trình sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, bởi đóng tàu là một trong những ngành công nghiệp sử dụng lượng điện năng lớn, các công đoạn từ thiết kế trên đất liền, đóng tàu tại cảng biển... đều sử dụng điện năng được cung cấp từ các nhà máy nhiệt điện (với nhiều nước đang phát triển), được chạy bằng nguồn than cốc hoặc dầu mỏ. Cùng với đó là nghiên cứu công nghệ chế tạo động cơ sử dụng các nhiên liệu sinh học hoặc năng lượng tái tạo, thiết kế động cơ tàu sử dụng nhiên liệu sạch, như nhiên liệu sinh học, pin nhiên liệu, năng lượng tái tạo (năng lượng gió, năng lượng mặt trời...) có thể giảm đáng kể lượng khí CO2 phát thải so với động cơ sử dụng nhiên liệu hóa thạch. Nguồn năng lượng sinh học cũng có thể là một giải pháp hữu ích trong số các giải pháp về thay thế nhiên liệu. Tuy nhiên, các nguồn năng lượng này thường chỉ có thể thay thế một phần lượng năng lượng dùng để chạy tàu, đầu tư cho nghiên cứu thiết kế mô hình tàu mới thân thiện môi trường. 

Để ứng phó với BĐKH thì sự nỗ lực của doanh nghiệp không là chưa đủ, mà cần thiết phải có sự hỗ trợ từ phía Nhà nước, đặc biệt là của Bộ chủ quản. Vì vậy, vai trò của Bộ Công Thương trong việc hỗ trợ các doanh nghiệp thuộc Bộ ứng phó với BĐKH có ý nghĩa quyết định trong giai đoạn đầu của chương trình ứng phó với BĐKH này. Các chuyên gia cho rằng, Bộ Công Thương cần tập trung vào một số dự án cho năm 2011 và các năm tiếp theo như sau: Dự án kiểm kê phát thải khí nhà kính các ngành và xây dựng bộ dữ liệu về phát thải khí nhà kính của ngành Công Thương; Dự án triển khai thí điểm xử lý khí nhà kính một số ngành thuộc Bộ Công Thương; Dự án nghiên cứu thay thế nhiên liệu hóa thạch bằng năng lượng mới và năng lượng tái tạo; Dự án chuyển đổi nhiên liệu hóa thạch bằng nhiên liệu mới thân thiện môi trường. Thành lập quỹ hỗ trợ ứng phó với BĐKH ngành Công Thương. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh các dự án thuộc chương trình sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, chương trình sản xuất sạch hơn; xây dựng cơ chế hỗ trợ, khuyến khích các doanh nghiệp thuộc Bộ tham gia thực hiện các dự án CDM; dự án tuyên truyền nâng cao nhận thức về BĐKH cho các doanh nghiệp ngành Công Thương; xây dựng cơ chế, chính sách khuyến khích, thúc đẩy các doanh nghiệp thực hiện các giải pháp giảm thiểu phát thải khí nhà kính./.