Tận dụng FTA để mở rộng không gian thị trường

Năm 2025, kinh tế thế giới tiếp tục chịu tác động từ xung đột địa chính trị, cạnh tranh thương mại và xu hướng bảo hộ gia tăng tại một số nền kinh tế lớn. Trong bối cảnh đó, hoạt động xuất nhập khẩu của Hải Phòng vẫn giữ được nhịp tăng trưởng ổn định, cho thấy năng lực thích ứng và khai thác cơ hội hội nhập của cộng đồng doanh nghiệp thành phố.

Hải Phòng
Toàn cảnh thành phố Hải Phòng trung tâm kinh tế đối ngoại quan trọng của khu vực phía Bắc

Kim ngạch xuất khẩu ước đạt 50,14 tỷ USD, tăng 8,5% so với năm trước; kim ngạch nhập khẩu đạt 41,58 tỷ USD, tăng 22,4%. Thành phố tiếp tục duy trì cán cân thương mại xuất siêu, đóng góp tích cực vào tăng trưởng chung.

Cơ cấu thị trường xuất khẩu duy trì sự ổn định, tập trung vào các đối tác lớn như Hàn Quốc, Hoa Kỳ và Liên minh châu Âu. Châu Á tiếp tục là thị trường chủ lực, chiếm hơn 80% tổng kim ngạch xuất khẩu, trong đó riêng Hàn Quốc chiếm gần 30%. Thị trường châu Mỹ chiếm khoảng 10%, với Hoa Kỳ giữ tỷ trọng gần 9%. Châu Âu duy trì mức gần 6% tổng kim ngạch.

Điểm đáng chú ý là việc tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như Hiệp định CPTPP và Hiệp định EVFTA. Thương mại với các nước thành viên CPTPP tiếp tục duy trì đà tăng, đặc biệt tại các thị trường Canada, Mexico và Peru, nơi xuất khẩu tăng mạnh trong khi nhập khẩu giảm đáng kể. Điều này cho thấy doanh nghiệp Hải Phòng đã từng bước làm chủ quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn kỹ thuật và các yêu cầu khắt khe của thị trường phát triển.

Hải Phòng
Hệ thống cảng biển nước sâu tại Hải Phòng tạo lợi thế lớn cho hoạt động xuất nhập khẩu và tận dụng các FTA

Với EVFTA, dù tổng kim ngạch tăng nhẹ, hiệp định vẫn đóng vai trò khuôn khổ pháp lý quan trọng giúp duy trì dòng chảy thương mại ổn định giữa Hải Phòng và các nước EU trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động. Các nhóm hàng chế biến, chế tạo tiếp tục chiếm tỷ trọng cao trong cơ cấu xuất khẩu, phản ánh xu hướng giảm xuất khẩu thô, gia tăng giá trị gia tăng nội địa.

Thương mại điện tử mở ra cánh cửa toàn cầu

Song song với việc khai thác FTA, Hải Phòng đẩy mạnh ứng dụng thương mại điện tử như một công cụ mở rộng thị trường nhanh và hiệu quả. Trong năm 2025, thành phố triển khai đồng bộ nhiều chương trình hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh tham gia sàn thương mại điện tử, thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt và chuyển đổi số trong hoạt động bán hàng.

Sàn giao dịch thương mại điện tử Hoa Phượng được vận hành ổn định, quy tụ hàng chục doanh nghiệp và hàng trăm sản phẩm đặc sản, OCOP, sản phẩm tiêu biểu của địa phương. Các hoạt động livestream bán hàng, tuần lễ mua sắm trực tuyến và chương trình kích cầu tiêu dùng số được tổ chức thường xuyên, giúp mở rộng tệp khách hàng ngoài địa bàn thành phố.

Đặc biệt, Hải Phòng tăng cường hợp tác với các nền tảng quốc tế như Amazon và Alibaba nhằm hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu trực tuyến. Các hội thảo, tọa đàm chuyên đề về nâng cao năng lực xuất khẩu qua thương mại điện tử xuyên biên giới được tổ chức, cung cấp kiến thức về xây dựng thương hiệu, quản trị gian hàng, logistics quốc tế và thanh toán toàn cầu.

Hải Phòng
Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) phối hợp với Sở Công Thương thành phố Hải Phòng tổ chức Hội nghị tập huấn “Nâng cao năng lực quản lý và ứng dụng thương mại điện tử trên các nền tảng số”

Thương mại điện tử không chỉ giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng ở các thị trường xa, mà còn tạo ra phương thức kinh doanh linh hoạt, giảm chi phí trung gian và nâng cao khả năng cạnh tranh. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu tái cấu trúc, kênh số đang trở thành công cụ quan trọng để doanh nghiệp Hải Phòng chủ động tìm kiếm đơn hàng và mở rộng mạng lưới đối tác.

Việc kết hợp giữa ưu đãi thuế quan từ FTA và nền tảng phân phối số đã tạo nên “cặp đôi chiến lược” giúp hàng hóa Hải Phòng vươn ra thị trường toàn cầu nhanh hơn và bền vững hơn.

Hướng tới trung tâm logistics và thương mại quốc tế hiện đại

Hội nhập không chỉ dừng lại ở xuất khẩu hàng hóa, mà còn gắn với phát triển hạ tầng và dịch vụ hỗ trợ thương mại. Hải Phòng đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm logistics quốc tế hiện đại, gắn với cảng biển nước sâu và các hành lang kinh tế quan trọng.

Trong năm 2025, thành phố tham gia nhiều diễn đàn logistics trong nước và quốc tế, đồng thời thúc đẩy xây dựng Đề án phát triển Hải Phòng trở thành trung tâm logistics quốc tế gắn với cảng biển, kết nối các tuyến hành lang và vành đai kinh tế. Các hoạt động kết nối doanh nghiệp nước ngoài, đặc biệt trong lĩnh vực logistics và công nghệ cảng biển số, được triển khai nhằm thu hút đầu tư và chuyển giao công nghệ.

Song song với đó, hệ thống hạ tầng thương mại tiếp tục được mở rộng với hàng trăm chợ, siêu thị, trung tâm thương mại và mạng lưới cửa hàng xăng dầu phủ khắp địa bàn. Đây là nền tảng quan trọng để bảo đảm lưu thông hàng hóa thông suốt từ sản xuất đến tiêu dùng và xuất khẩu.

Hải Phòng
Cảng container quốc tế Hateco Hải Phòng sẽ là cảng thông minh đầu tiên tại Việt Nam với cổng ra, vào tự động, cầu tàu bán tự động, có thể đón những tàu lớn nhất thế giới và đi trực tiếp từ những nơi xa nhất như bờ tây, bờ đông nước Mỹ (ảnh: Báo Chính phủ)

Việc đảm bảo cung ứng điện an toàn, ổn định cho các khu công nghiệp, dự án công nghệ cao và hoạt động logistics cũng góp phần tạo môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp hội nhập sâu rộng. Tăng trưởng điện thương phẩm và các dự án lưới điện trọng điểm cho thấy hạ tầng năng lượng đang được đầu tư đồng bộ để đáp ứng nhu cầu phát triển.

Từ lợi thế cảng biển quốc tế, vị trí trong tam giác kinh tế phía Bắc và nền tảng công nghiệp chế biến, chế tạo phát triển mạnh, Hải Phòng đang chuyển mình từ vai trò cửa ngõ xuất khẩu sang trung tâm thương mại và logistics tầm khu vực.

Năm 2025 đánh dấu bước tăng tốc rõ nét của Hải Phòng trên hành trình hội nhập. Việc tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do, kết hợp với chuyển đổi số và phát triển thương mại điện tử, đã giúp thành phố mở rộng không gian thị trường, nâng cao năng lực cạnh tranh và gia tăng giá trị xuất khẩu. Đây chính là tiền đề quan trọng để Hải Phòng bước vào giai đoạn 2026–2030 với khát vọng vươn lên trở thành trung tâm kinh tế đối ngoại hiện đại của cả nước.