Hỏi: Thời gian qua, nhiều vụ việc liên quan đến hàng hóa có khuyết tật, không bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng đã gây bức xúc trong dư luận. Trong trường hợp phát hiện hàng hóa đã bán có khuyết tật, người bán trên Thương mại điện tử phải thực hiện những trách nhiệm gì? Quy trình thu hồi sản phẩm và bồi thường cho người tiêu dùng được quy định như thế nào?
Trả lời: Luật Thương mại điện tử và Nghị định 248/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Thương mại điện tử đặt ra trách nhiệm rõ ràng đối với người bán và chủ quản nền tảng nhằm bảo đảm hàng hóa có khuyết tật được xử lý kịp thời, hạn chế tối đa thiệt hại cho người tiêu dùng.
Theo đó, ngay khi phát hiện hàng hóa đã bán có khuyết tật, không bảo đảm an toàn hoặc có nguy cơ gây thiệt hại cho người tiêu dùng, người bán phải chủ động thực hiện ngay các biện pháp khắc phục, không được chậm trễ hoặc che giấu thông tin.
Cụ thể, người bán có ba trách nhiệm chính:
Thứ nhất, thông báo ngay cho chủ quản nền tảng thương mại điện tử nơi hàng hóa được giao dịch để nền tảng công khai thông tin về việc thu hồi sản phẩm.
Thứ hai, trực tiếp tổ chức thu hồi, xử lý hoặc khắc phục đối với hàng hóa có khuyết tật theo quy định của pháp luật.
Thứ ba, bồi thường thiệt hại cho người tiêu dùng nếu hàng hóa có khuyết tật gây thiệt hại về tài sản, sức khỏe hoặc các quyền, lợi ích hợp pháp khác theo quy định của pháp luật.
Bên cạnh trách nhiệm của người bán, chủ quản nền tảng thương mại điện tử cũng có trách nhiệm phối hợp tích cực trong quá trình thu hồi sản phẩm. Cụ thể, nền tảng phải công khai thông báo thu hồi trên hệ thống trong thời gian tối thiểu 10 ngày liên tục, đồng thời thông báo trực tiếp đến những người tiêu dùng đã mua sản phẩm và cung cấp đầy đủ thông tin về đầu mối tiếp nhận hàng hóa thu hồi, giúp người tiêu dùng dễ dàng thực hiện việc đổi trả hoặc hoàn trả sản phẩm.
Trường hợp chủ quản nền tảng không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ trách nhiệm phối hợp, dẫn đến ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng, thì tùy tính chất, mức độ vi phạm có thể phải chịu trách nhiệm theo quy định của pháp luật.
Quy định này thể hiện nguyên tắc xuyên suốt của Luật Thương mại điện tử là đặt quyền lợi và sự an toàn của người tiêu dùng làm trung tâm. Khi phát hiện hàng hóa có khuyết tật, người bán phải chủ động thu hồi và khắc phục; nền tảng phải kịp thời cảnh báo, hỗ trợ và phối hợp; còn người tiêu dùng phải được thông tin đầy đủ, được hướng dẫn thực hiện việc thu hồi và được bồi thường khi quyền lợi bị xâm phạm. Qua đó, góp phần nâng cao trách nhiệm của các chủ thể tham gia thương mại điện tử và xây dựng môi trường kinh doanh trực tuyến minh bạch, an toàn và đáng tin cậy hơn.
Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15 và Nghị định số 248/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, tạo hành lang pháp lý mới cho hoạt động thương mại điện tử tại Việt Nam.