Khát vọng hồi sinh vùng chè Shan tuyết
Năm 2025, sản phẩm Diệp Thanh Trà - Trà xanh Shan tuyết cổ thụ Tủa Chùa được công nhận là RISEP cấp quốc gia. Đây là lần đầu tiên tỉnh Điện Biên có sản phẩm đạt danh hiệu này, đánh dấu bước trưởng thành của một thương hiệu trà được xây dựng từ chính khát vọng gìn giữ giá trị bản địa.
Đằng sau dấu mốc ấy là câu chuyện khởi nghiệp của Nguyễn Mỹ Linh. Năm 2018, khi đang hoàn thành khóa luận tốt nghiệp tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam, cô trở về quê và chứng kiến vùng chè Shan tuyết cổ thụ Tủa Chùa rơi vào giai đoạn khó khăn. Giá chè xuống thấp, búp tươi không có đầu ra, nhiều diện tích bị bỏ hoang, người dân thậm chí muốn chặt bỏ cây chè để chuyển sang cây trồng khác.
Sinh ra trong gia đình có truyền thống làm chè, bố là một trong những người đầu tiên khai phá vùng chè Shan tuyết tại Tủa Chùa, Mỹ Linh không đành lòng nhìn vùng nguyên liệu gắn bó với nhiều thế hệ dần mai một. Cô quyết định thành lập Công ty TNHH Hương Linh với mong muốn hồi sinh vùng chè cổ thụ và tiếp nối niềm đam mê của những người đi trước.
"Tôi muốn trở thành một phần của vùng chè Shan tuyết cổ thụ, muốn hồi sinh vùng chè và tiếp nối niềm đam mê mà các thế hệ đi trước đã gây dựng", Mỹ Linh chia sẻ.
Khởi nghiệp ở tuổi 22 đồng nghĩa với việc phải đối mặt với hàng loạt khó khăn. Thiếu vốn, thiếu kinh nghiệm quản trị và chưa có thị trường tiêu thụ, nữ doanh nhân trẻ phải thế chấp tài sản của gia đình để có nguồn vốn đầu tư. Nhưng thử thách lớn nhất không chỉ là bài toán tài chính mà còn là làm sao khôi phục niềm tin của người dân đối với cây chè và của người tiêu dùng đối với sản phẩm địa phương.
Lấy chất lượng làm nền tảng phát triển
Để xây dựng lại thương hiệu, Công ty TNHH Hương Linh lựa chọn con đường phát triển từ chất lượng sản phẩm. Doanh nghiệp mạnh dạn thay thế phương pháp sao chè thủ công bằng hệ thống máy móc hiện đại sử dụng điện và gas, giúp ổn định chất lượng, nâng cao năng suất và giảm đáng kể sức lao động.
Song song với đầu tư công nghệ, Mỹ Linh dành gần một thập kỷ nghiên cứu, hoàn thiện quy trình chế biến trên nền tảng gần 40 năm kinh nghiệm làm chè của gia đình. Nhiều dòng trà phải trải qua thời gian dài thử nghiệm trước khi đáp ứng các yêu cầu về chất lượng.
Theo Mỹ Linh, giá trị cốt lõi của Diệp Thanh Trà không nằm ở việc tạo ra hương vị mới mà là giữ trọn những tinh túy vốn có của vùng chè Shan tuyết cổ thụ."Hương vị trà được thiên nhiên ban tặng bởi khí hậu, thổ nhưỡng và những cây chè hàng trăm năm tuổi. Chúng tôi chỉ là người mài giũa để đưa đến người tiêu dùng sản phẩm hoàn hảo nhất."
Chính định hướng phát triển bền bỉ ấy đã tạo nền tảng để Diệp Thanh Trà từng bước khẳng định chất lượng, chinh phục các danh hiệu từ cấp huyện, cấp tỉnh, cấp khu vực trước khi được công nhận là sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp quốc gia vào năm 2025.
Từ sản phẩm địa phương đến danh hiệu RISEP cấp quốc gia
Danh hiệu RISEP cấp quốc gia năm 2025 không chỉ ghi nhận chất lượng của Diệp Thanh Trà mà còn khẳng định hướng phát triển gắn kết giữa doanh nghiệp với cộng đồng.
Theo Nguyễn Mỹ Linh, khi tham gia bình chọn ở cấp quốc gia, yếu tố tạo nên sự khác biệt của Diệp Thanh Trà không chỉ nằm ở chất lượng sản phẩm hay sự đầu tư về mẫu mã, bao bì mà còn ở những giá trị doanh nghiệp mang lại cho người dân địa phương.
Nguyễn Mỹ Linh - Giám đốc Công ty TNHH Hương Linh trực tiếp giới thiệu Diệp Thanh Trà - Trà xanh Shan tuyết cổ thụ Tủa Chùa đến với đại biểu tham quan gian hàng của Công ty.
Từ vùng nguyên liệu từng đứng trước nguy cơ bị bỏ hoang, Công ty TNHH Hương Linh đã từng bước xây dựng mô hình liên kết sản xuất với người dân, khôi phục vùng chè Shan tuyết cổ thụ tại huyện Tủa Chùa. Hiện doanh nghiệp liên kết bền vững với hàng trăm hộ dân tại các xã vùng chè, thu mua nguyên liệu ổn định từ hàng nghìn gốc chè cổ thụ.
Nhờ đó, cây chè từng mất giá và không có đầu ra đã dần lấy lại giá trị kinh tế, trở thành nguồn thu nhập ổn định cho nhiều hộ đồng bào dân tộc Mông. Mô hình liên kết cũng góp phần gìn giữ vùng nguyên liệu quý, tạo nền tảng để doanh nghiệp duy trì chất lượng sản phẩm và phát triển thương hiệu lâu dài.
Sự phát triển của Diệp Thanh Trà không chỉ mang ý nghĩa về kinh tế. Thương hiệu này còn góp phần khơi dậy giá trị văn hóa của vùng chè Shan tuyết cổ thụ, tạo động lực cho các hoạt động trải nghiệm, quảng bá hình ảnh địa phương và thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn.
Đối với Nguyễn Mỹ Linh, danh hiệu RISEP cấp quốc gia là dấu mốc ghi nhận cả một chặng đường bền bỉ. "Từ cấp huyện, cấp tỉnh, cấp khu vực đến cấp quốc gia là cả một quá trình nỗ lực bền bỉ. Đây không chỉ là niềm tự hào của doanh nghiệp mà còn là động lực để nhiều sản phẩm khác của Điện Biên tiếp tục vươn xa", cô chia sẻ.
Tiếp tục nâng tầm đặc sản vùng cao
Từ một sản phẩm chủ yếu tiêu thụ trong tỉnh, Diệp Thanh Trà từng bước mở rộng thị trường, hoàn thiện hệ thống phân phối và có mặt tại nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước. Cùng với đó, doanh nghiệp đang chủ động chuẩn bị các điều kiện kỹ thuật để hướng tới những thị trường xuất khẩu như Hoa Kỳ, Singapore và Trung Quốc.
Trong chặng đường phía trước, Công ty TNHH Hương Linh xác định tiếp tục đầu tư vào công nghệ chế biến, nâng cao chất lượng sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ và hoàn thiện chuỗi giá trị chè Shan tuyết cổ thụ. Đây được xem là nền tảng để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, đồng thời phát huy giá trị của vùng nguyên liệu đặc hữu Tủa Chùa.
Danh hiệu RISEP cấp quốc gia là cột mốc đáng tự hào, nhưng cũng mở ra một chặng đường mới. Với nền tảng đã xây dựng, Diệp Thanh Trà đang tiếp tục từng bước đưa hương vị chè Shan tuyết cổ thụ Tủa Chùa đến với nhiều người tiêu dùng hơn, góp phần quảng bá nông sản Điện Biên và khẳng định giá trị của sản phẩm công nghiệp nông thôn Việt Nam.