Hội nghị liên Bộ trưởng Ngoại giao - Kinh tế APEC lần thứ 27 đã được tổ chức trong khuôn khổ Diễn đàn Hợp tác kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tổ chức tại Philippin ngày 16-17/11/2015. Hội nghị nhằm tổng kết, đánh giá việc triển khai chủ đề, các nội dung hợp tác ưu tiên và kết quả thực thi những sáng kiến cơ bản của APEC năm 2015.
Với chủ đề của APEC năm 2015 là: “Xây dựng các nền kinh tế đồng đều, thiết lập một thế giới tốt đẹp hơn”, nước chủ nhà Philipin xác định 4 ưu tiên lớn, xuyên suốt hợp tác APEC trong năm nay gồm: Thúc đẩy chương trình nghị sự về hội nhập kinh tế khu vực (REI); tăng cường sự tham gia của các doanh nghiệp nhỏ và vừa vào kinh tế khu vực và toàn cầu; Đầu tư phát triển nguồn nhân lực; Duy trì xã hội bền vững và tự cường. Xét một cách tổng thể, chủ đề và các ưu tiên của APEC năm 2015 tập trung đẩy mạnh hợp tác đối với các nội dung kinh tế, thương mại, đầu tư; tăng cường hợp tác dịch vụ; hỗ trợ các doanh nghiệp nhỏ và vừa, chú trọng nội dung phát triển con người, tăng cường bảo vệ cộng đồng trước những hiểm họa thiên tai cũng như đảm bảo tính kế thừa, tiếp nối của hợp tác APEC những năm qua.
Khẳng định tầm quan trọng của hệ thống thương mại đa phương
Một trong các nội dung quan trọng nhất được các Bộ trưởng kinh tế - ngoại giao các nước thành viên APEC tập trung thảo luận là về thúc đẩy chương trình nghị sự về hội nhập kinh tế khu vực. Theo đó, tại Hội nghị, các Bộ trưởng tiếp tục khẳng định tầm quan trọng của hệ thống thương mại đa phương mà trọng tâm là WTO. Các Bộ trưởng ủng hộ Hội nghị Bộ trưởng WTO lần thứ 10 (MC-10) tổ chức tháng 12 tới đây sẽ có được kết quả tích cực, nhằm tái tạo đà cho đàm phán Đô-ha, đặc biệt trong bối cảnh WTO kỷ niệm tròn 20 năm thành lập vào cuối năm. Các Bộ trưởng nhất trí kiến nghị các Nhà Lãnh đạo ra Tuyên bố riêng của Hôi nghị cấp cao APEC lần thứ 23 về Ủng hộ hệ thống thương mại đa phương và Hội nghị Bộ trưởng WTO lần thứ 10 để khẳng định sự hậu thuẫn tích cực và liên tục của APEC.
Bên cạnh đó, một số nội dung quan trọng được APEC triển khai thực hiện trong năm 2015 cũng được các Bộ trưởng rà soát và đánh giá cao như: triển khai bản Nghiên cứu Chiến lược Chung về Hiệp định Thương mại Tự do Khu vực Châu Á Thái Bình Dương (FTAAP); nỗ lực hoàn thành mục tiêu giảm thuế đối với 54 mặt hàng thuộc Danh mục hàng hóa môi trường APEC (EG); xây dựng và thông quan bản Khuôn khổ Hợp tác Dịch vụ APEC; triển khai Kế hoạch Hành động về Chuỗi giá trị toàn cầu…
Về phần mình, Đoàn Việt Nam tham dự hội nghị đã phát biểu khẳng định sự ủng hộ mạnh mẽ của mình đối với việc đẩy nhanh đàm phán trong mọi lĩnh vực của Vòng Đô-ha. Việt Nam sẵn sàng phối hợp với các thành viên APEC trong các cuộc đàm phán sắp tới với những linh hoạt cần thiết. Việt Nam cũng thông báo việc Quốc hội Việt Nam sẽ sớm thông qua Hiệp định Thuận lợi hóa Thương mại của WTO vào cuối tháng 11 năm 2015 và sẽ thông báo cho WTO ngay sau khi được phê duyệt. Việt Nam cũng ủng hộ hầu hết sáng kiến quan trọng của chủ nhà Philippin, góp phần vào thành công của năm APEC 2015, làm tiền đề cho năm APEC 2017 do Việt Nam đăng cai.
Bên lề Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao - Kinh tế 27, Thứ trưởng Công Thương Trần Quốc Khánh đã có cuộc tiếp xúc song phương với Thứ trưởng Thường trực Bộ Thương mại Hoa Kỳ Bruce Andrews để thảo luận những nội dung về thương mại, đầu tư song phương mà hai Bên cùng quan tâm. Ngoài ra, Việt Nam cũng tham dự cuộc họp các Trưởng đoàn đàm phán Hiệp định TPP để thảo luận một số nội dung sau khi kết thúc đàm phán Hiệp này.
Chú trọng phát triển nội lực
Xét vai trò quan trọng của doanh nghiệp vừa và nhỏ đối với phát triển kinh tế và ổn định an sinh xã hội, Hôi nghị Bộ trưởng 27 thể hiện sự ủng hộ mạnh mẽ đối với Chương trình hành động về toàn cầu hóa doanh nghiệp nhỏ và vừa và Kế hoạch thực thi Chương trình hành động này. Kế hoạch sẽ đóng vai trò quan trọng cho hợp tác APEC về doanh nghiệp vừa và nhỏ trong năm 2016 và 2017 khi Peru và Việt Nam là chủ nhà của APEC và cũng là những thành viên ưu tiên nội dung hợp tác về doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Năm APEC 2015 đã lồng ghép và đưa nhiều nội dung hợp tác liên quan đến phát triển nguồn nhân lực vào chương trình nghị sự. Các Bộ trưởng thể hiện cam kết đối với các hoạt động nâng cao năng lực, phát triển con người và khẳng định sẽ tiếp tục triển khai hợp tác APEC đối với những sáng kiến như: Cổng thông tin thị trường lao động APEC, Khuôn khổ tham chiếu về tiêu chuẩn việc làm APEC v.v.
Về duy trì xã hội bền vững và tự cường, các Bộ trưởng đã thảo luận một số vấn đề, nội dung được đặt biệt quan tâm hiện nay như: biến đổi khí hậu, giảm thiểu rủi ro thiên tai, an ninh lương thực, hợp tác kỹ thuật nông nghiệp…
