Công nghệ khai thác hiện nay của TKV, ngoài các lò chợ được áp dụng giàn chống cơ giới hóa tích hợp máy khấu, các lò chợ còn lại sử dụng chủ yếu công nghệ giá khung và giá xích. Công tác xúc tải than phần lớn là thủ công, người lao động phải trực tiếp xúc tải than lên các thiết bị vận tải, như máng cào, máng trượt để đưa được từng tấn than ra lò. Riêng các lò chợ có độ dốc nhỏ thì công tác bốc xúc than tương đối vất vả và tốn rất nhiều nhân lực.
![công nhân Than Nam Mẫu](https://imgcdn.tapchicongthuong.vn/tcct-media/21/4/18/lo_cho_tkv.jpg)
Để khắc phục tình trạng này, giữa năm 2020 Công ty Than Nam Mẫu đã nghiên cứu và đưa 2 loại máy xúc ML-01-0,09 và ML-01-0,12 vào vận hành thử nghiệm. Công nghệ này do đội ngũ cán bộ kỹ thuật và Đoàn Thanh niên Công ty Than Nam Mẫu thiết kế, Công ty CP Cơ khí ô tô Uông Bí sản xuất. Tính năng của 2 loại máy xúc trên được thiết kế nhỏ gọn, trọng lượng nhẹ, máy có thể di chuyển linh động trong các đường lò có tiết diện nhỏ với độ dốc đến 15 độ. Hai loại máy xúc được sử dụng gầu xúc lật hông dung tích 0,09m3 và 0,12m3. Nguyên lý cấu tạo đơn giản, dễ vận hành, quản lý sửa chữa.
Trước khi đưa vào hoạt động chính thức tại diện sản xuất, máy xúc ML-01-0,09 và ML-01-0,12 đã trải qua các khâu chế tạo, kiểm nghiệm nghiêm ngặt về các thông số kỹ thuật và công tác an toàn, phòng chống cháy nổ. Cụ thể cuối năm 2020, 2 loại máy xúc này được chạy thử nghiệm; thợ vận hành được thực hành nhuần nhuyễn tại mô hình lò chợ tại Trung tâm điều hành sản xuất +125. Quá trình vận hành thử nghiệm đều đáp ứng thông số kỹ thuật và an toàn. Tập đoàn đánh giá khi đưa vào sản xuất sẽ giúp các đơn vị ngành Than tăng năng suất và cải thiện điều kiện cho người lao động, tiết kiệm chi phí sản xuất.
![máy xúc](https://imgcdn.tapchicongthuong.vn/tcct-media/21/4/18/lo_cho_tkv_2.jpg)
Máy xúc lò chợ đang được vận hành sản xuất tại Phân xưởng Khai thác 2 và Phân xưởng Khai thác 3 của Công ty. Theo đánh giá của Công ty, 2 loại máy xúc đang phát huy tốt công năng bốc xúc, khối lượng bốc xúc. Theo thiết kế ban đầu, máy xúc ML-01-0.09 có công suất bốc xúc 8,16 tấn/giờ, máy xúc ML-01-0,12 có công suất bốc xúc 9,6 tấn/giờ.
Tuy nhiên, khi đi vào vận hành, 2 loại máy xúc này đã bốc xúc được trên 20 tấn/giờ, không chỉ tăng so với giai đoạn thử nghiệm, mà còn gấp đôi năng suất lao động so với xúc thủ công trước đây; đồng thời giảm tổn thất tài nguyên trong quá trình khai thác, do máy có thể xúc hạ tối đa chiều cao đường lò, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình sang máng, khoan nổ mìn khấu chống và đi lại của thợ mỏ.
Theo kế hoạch của TKV năm 2021, Công ty Than Nam Mẫu sản xuất 2,1 triệu tấn than nguyên khai; tiêu thụ trên 2 triệu tấn; đào hơn 24.800m lò. Việc đẩy mạnh ứng dụng cơ giới hóa, tự động hóa trong sản xuất, nhất là đưa vào vận hành thành công 2 loại máy xúc ML-01-0,09 và ML-01-0,12 sẽ giúp Công ty nâng cao năng lực bốc xúc, giải phóng nhanh sản lượng than, đất đá, tránh ùn tắc diện sản xuất cho các lò chợ. TKV đang có chủ trương đưa 2 loại máy xúc: ML-01-0,09 và ML-01-0,12 nhân rộng ra nhiều diện sản xuất phù hợp trong các đơn vị ngành Than.