Đảm bảo dân chủ trong doanh nghiệp: Vấn đề cấp bách

Bởi vậy vừa qua, lần đầu tiên, Tập đoàn đã ra Nghị quyết liên tịch của Đảng ủy, Tổng Giám đốc và BTV Công đoàn TKV về việc thực hiện dân chủ trong Vinacomin. Xung quanh vấn đề này, Tạp chí TKV đã có cuộc trao đổi với ông Đỗ Đình Hiền - Chủ tịch Công đoàn TKV.

P.V: Thực trạng việc thực hiện quy chế dân chủ ở các đơn vị của Vinacomin hiện nay ra sao thưa ông?

Ông Đỗ Đình Hiền (Đ.Đ.H): Trước tiên phải khẳng định, việc thực hiện quy chế dân chủ trong các đơn vị của Tập đoàn đã thu được nhiều kết quả, tác động tích cực đến kết quả SXKD nói chung. Thông qua việc thực hiện các quy định cụ thể của quy chế, nghiêm túc và triển khai đầy đủ hơn việc công khai, minh bạch các thông tin trong doanh nghiệp bằng nhiều hình thức đã phát huy tốt dân chủ trong quản lý điều hành, góp phần đáng kể trong việc xây dựng mối quan hệ lao động hài hòa trong doanh nghiệp, do đó các đơn thư khiếu kiện vượt cấp đã giảm nhiều; đồng thời qua đây nhận thức của người lao động được nâng cao, từ đó thiết thực động viên họ nhiệt tình, tâm huyết hơn với công việc. Việc thực hiện tốt quy chế dân chủ cũng tác động rất lớn trong việc đổi mới phương thức, nội dung nâng cao năng lực lãnh đạo của các tổ chức Đảng, chuyên môn, đoàn thể.

Song đáng tiếc, trên thực tế còn một số cán bộ lãnh đạo các cấp (nhất là ở công trường, phân xưởng) còn thiếu trách nhiệm, thiếu gương mẫu trong việc thực hiện quy chế dân chủ như xa rời quần chúng, cửa quyền, hách dịch… Đặc biệt một số trường hợp còn lợi dụng dân chủ coi thường kỷ luật, lợi dụng vun vén cá nhân dẫn đến hậu quả vi phạm pháp luật và bị xử lý. Tuy nhiên, một số bộ phận người lao động còn thờ ơ hoặc chỉ quan tâm đến những vấn đề liên quan trực tiếp đến lợi ích cá nhân của bản thân mà coi nhẹ nghĩa vụ, trách nhiệm của mình với tập thể, đối với doanh nghiệp.

P.V: Trong những chuyến tác nghiệp ở cơ sở, phóng viên Tạp chí được lắng nghe nhiều câu chuyện, nhiều phản ánh của thợ lò về việc họ không được tôn trọng khi làm việc, thậm chí nhiều thợ lò bậc cao, có tuổi đã nhiều năm gắn bó với mỏ nhưng lại bị mấy phó quản đốc, quản đốc mới ra trường quát mắng, không coi ra gì. Hiện tượng này có không?

Ông Đ.Đ.H:Hiện tượng đó có, thậm chí khá nhiều ở các công trường, phân xưởng ở các mỏ. Cùng với nhiều nguyên nhân khác thì đây cũng là một lý do quan trọng khiến thợ lò bỏ việc. Trong những chuyến đi kiểm tra thực tế cùng với nhiều nguồn thông tin khác nhau, tôi được nghe những câu chuyện: thay vì ứng xử hài hòa, thân thiện, giúp đỡ chỉ bảo công nhân mới thì không ít cán bộ ở phân xưởng có biểu hiện không tốt như không phân công những công nhân có tay nghề cao để hướng dẫn học sinh hoặc những công nhân mới vào làm việc, "ma cũ bắt nạt ma mới" chưa kể nhiều cán bộ phân xưởng còn có những ứng xử hàng ngày thiếu văn hóa với những thợ cả đã có nhiều năm gắn bó với mỏ. Như vậy là vi phạm nghiêm trọng quy chế dân chủ cơ sở.
P.V:Được biết, vừa qua lần đầu tiên Tập đoàn đã ra Nghị quyết liên tịch của Đảng ủy, Tổng Giám đốc và BTV Công đoàn TKV về thực hiện dân chủ trong Tập đoàn và các đơn vị thành viên. Những điểm mới, mấu chốt trong Nghị quyết này là gì, thưa ông?

Ông Đ.Đ.H: Nghị quyết đã cụ thể hóa rất chi tiết những nội dung thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở đối với Tập đoàn cho phù hợp với thực tiễn của đơn vị, đảm bảo công khai minh bạch nhằm đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động, người sử dụng lao động và doanh nghiệp, song vẫn đảm bảo được những nội dung, yêu cầu đã được quy định tại Nghị định 60/2013/NĐ - CP thay cho Nghị định 87, 07 của Chính phủ trước kia.

Tiếp tục yêu cầu các đơn vị thực hiện nghiêm túc bỏ phiếu thăm dò cán bộ quản lý các cấp. Quy định cụ thể về việc tổ chức đối thoại tại nơi làm việc (theo nội dung Nghị định 60 của Chính phủ) với đầy đủ các nội dung: trách nhiệm các bên tham gia đối thoại, thành phần, số lượng, tiêu chuẩn, thành viên… Từ năm 2014, sẽ chỉ thực hiện duy nhất tại các doanh nghiệp bất kể mô hình nào một hình thức tổ chức Hội nghị người lao động.

P.V: Vấn đề tuyển dụng, "giữ chân" thợ lò đảm bảo cho sự phát triển bền vững của Vinacomin vẫn luôn là bài toán khó nhưng cần sớm có lời giải. Với vai trò là tổ chức đại diện, bảo vệ quyền lợi cho người lao động, Công đoàn TKV đã xây dựng những giải pháp như thế nào để tiếp tục thực hiện tốt các quy chế dân chủ ở cơ sở, góp phần giúp người lao động, đặc biệt là thợ lò yên tâm, gắn bó lâu dài với doanh nghiệp?

Ông Đ.Đ.H: Theo tôi đây là vấn đề hết sức cấp bách bởi nếu không dân chủ chắc chắn sẽ khó thu hút thợ lò. Do đó, thời gian tới, cùng cơ quan chuyên môn, Công đoàn TKV triển khai nhiều giải pháp tích cực nhằm đưa "dân chủ - là vấn đề cốt lõi trong việc xây dựng văn hóa doanh nghiệp ngành Than - Khoáng sản Việt Nam".

Trong đó, trước tiên, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền; phát huy vai trò hơn nữa của tổ chức Công đoàn, vai trò của người đứng đầu trong việc thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở theo nội dung, tinh thần của Nghị định 60 của Chính phủ; tiếp tục tham gia cùng cơ quan chuyên môn trong việc rà soát, bổ sung hoàn thiện các quy chế, quy định của Tập đoàn cũng như của các đơn vị thành viên về nội dung làm chủ của người lao động cho phù hợp với điều kiện thực tế hiện nay; xây dựng môi trường dân chủ rộng rãi trong CNLĐ đúng với quy định của pháp luật tạo ra sự đồng thuận cao trong các đơn vị và Tập đoàn; tích cực tham gia kiểm tra việc thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở…