[eMagazine] Hà Nội: Giải pháp hướng tới Top 5 xếp hạng chỉ số FTA Index

Việc ban hành Kế hoạch với những mục tiêu, giải pháp cụ thể sẽ giúp Hà Nội tập trung vào những hoạt động, khía cạnh trọng tâm để cải thiện, nâng cao chỉ số xếp hạng FTA Index của Thành phố.

Mặc dù là địa phương có hoạt động hội nhập quốc tế sâu rộng, kim ngạch xuất nhập khẩu trong Top đầu cả nước, tuy nhiên Hà Nội chỉ xếp thứ hạng khiêm tốn trong xếp hạng Chỉ số đánh giá kết quả thực hiện các Hiệp định thương mại tự do (FTA Index) của các địa phương năm 2024.

Theo Bảng xếp hạng chỉ số FTA Index năm 2024 do Bộ Công Thương khảo sát và công bố đầu tháng 4/2025, Chỉ số tổng hợp FTA Index là điểm số tổng hợp của 4 chỉ số thành phần theo thang điểm 10 và tổng hợp thành thang điểm 40.

Kết quả, Hà Nội xếp hạng thứ 30/63 tỉnh, thành phố (cũ) với Chỉ số tổng hợp FTA Index là 25,54/40 điểm. Điểm số này cao hơn giá trị trung vị là 20,40 điểm, tuy nhiên chưa đạt giá trị trung bình của điểm số tổng hợp là 26,20 điểm và còn ở khoảng cách khá xa so với vị trí dẫn đầu là tỉnh Cà Mau (đạt 34,90 điểm/40 điểm).

Xét theo từng chỉ số thành phần trong đánh giá FTA Index năm 2024 cho thấy, Hà Nội đều ở ngoài Top 10, thậm chí có chỉ số ở vị trí thấp của bảng xếp hạng. Cụ thể, ở Chỉ số thành phần Tiếp cận thông tin các FTA của các tỉnh, thành phố), Hà Nội xếp thứ 33 với điểm số 5,76 trên thang điểm 10; ở Chỉ số thành phần thực hiện quy định pháp luật về các FTA), Hà Nội xếp thứ 20 với điểm số 6,17/10; ở Chỉ số thành phần đánh giá một số chương trình hỗ trợ thực hiện các FTA, Hà Nội xếp thứ 21 với điểm số 5,78/10; ở Chỉ số thành phần thực hiện chương trình phát triển bền vững theo cam kết FTA, Hà Nội xếp thứ 39 với điểm số 5,16/10.

Kết quả FTA Index năm đầu tiên cho thấy còn những tồn tại trong thực thi các FTA trên địa bàn Hà Nội, đồng thời là động lực để Thành phố quyết tâm cải thiện mạnh mẽ thứ hạng trong năm 2025.

Quyết tâm này thể hiện ở Kế hoạch số 251/KH-UBND ngày 12/9/2025 do Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Mạnh Quyền ký ban hành về việc cải thiện, nâng cao Bộ chỉ số đánh giá kết quả thực hiện các Hiệp định thương mại tự do (FTA Index) của thành phố Hà Nội năm 2025.

Kế hoạch nhằm mục đích cải thiện, nâng cao kết quả thực hiện các Hiệp định thương mại tự do; Tiếp tục duy trì các chỉ số, chỉ số thành phần đạt kết quả cao, cải thiện, nâng cao các chỉ số, chỉ số thành phần đạt kết quả thấp; Nâng cao các chỉ số thành phần của FTA Index, qua đó nâng cao xếp hạng trong Bộ chỉ số FTA Index, phấn đấu trong TOP 5/34 tỉnh, thành phố trong cả nước; Xác định các nhiệm vụ, giải pháp cụ thể để tạo chuyển biến, thực chất trên các chỉ số thành phần của Bộ chỉ số FTA Index

Kế hoạch yêu cầu các Sở, ban, ngành tập trung thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp nâng cao thứ bậc các chỉ tiêu cụ thể của 04 chỉ số thành phần của FTA Index: (1) Công tác tuyên truyền, phổ biến thông tin về FTA >7,2; (2) Công tác xây dựng pháp luật của cơ quan quản lý nhà nước địa phương >7,5; (3) Chính sách hỗ trợ và nâng cao năng lực cạnh tranh >7,3; Phát triển bền vững >7,3. Phấn đấu chỉ số FTA Index năm 2025 >32.

Để đạt được các mục tiêu đề ra, cải thiện các chỉ tiêu và nâng cao thứ hạng tại Bộ chỉ số FTA Index năm 2025, Kế hoạch của UBND Thành phố Hà Nội tập trung vào nhóm nhiệm vụ, giải pháp chung và 4 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chuyên sâu liên quan tới các chỉ số thành phần FTA Index.

Nhóm nhiệm vụ, giải pháp chung: Rà soát và tổng hợp danh sách thông tin các doanh nghiệp có hoạt động xuất khẩu và nhập khẩu trên địa bàn thành phố (Danh sách doanh nghiệp nền); Cung cấp thông tin, phân loại danh sách các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố cho các Sở, ngành có liên quan tới các nhiệm vụ trong Bộ chỉ số FTA Index 2025 theo ngành hàng, thị trường, theo loại hình doanh nghiệp; Thiết lập hòm mail điện tử hoặc nhóm tương tác zalo với các doanh nghiệp có hoạt động xuất nhập khẩu trên địa bàn thành phố và kết nối với đầu mối của các Sở, ngành có liên quan tới các nhiệm vụ trong Bộ chỉ số FTA Index 2025; Yêu cầu các doanh nghiệp thuộc Danh sách nền thiết lập đầu mối thực thi FTA để trao đổi thông tin với các cơ quan quản lý nhà nước.

+ Với các công việc liên quan tới Chỉ số thành phần về Tiếp cận thông tin: Tổ chức tọa đàm, hội thảo tuyên truyền trực tiếp và trực tuyến về các Hiệp định thương mại tự do mới ký kết, mới có hiệu lực (VIFTA, CEPA Việt Nam - UAE…), tập trung vào nội dung cam kết, đặc điểm cần lưu ý tại các thị trường này; Tổ chức tập huấn, đào tạo, hướng dẫn chuyên sâu trực tiếp và trực tuyến theo nhóm nhỏ cho doanh nghiệp về các quy định cụ thể của từng ngành hàng theo từng thị trường trong các Hiệp định thương mại tự do đã có hiệu lực, ưu tiên các Hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như CPTPP, EVFTA và UKVFTA; Tổ chức thu thập, tổng hợp thông tin và nội dung các bài trình bày, tài liệu tại các tọa đàm, hội thảo, tập huấn, đào tạo, hướng dẫn chuyên sâu để tổng hợp gửi đến các doanh nghiệp thuộc Danh sách doanh nghiệp nền; Xây dựng các tài liệu tuyên truyền phân tích chuyên sâu, cập nhật thông tin và dự báo, định hướng theo ngành hàng, thị trường để phổ biến tới các doanh nghiệp thuộc Danh sách doanh nghiệp nền; Xây dựng và tổ chức thực hiện các Chương trình xúc tiến thương mại xuất khẩu, tập trung vào các ngành hàng thế mạnh xuất khẩu và các thị trường trọng điểm, ưu tiên các thị trường FTA một cách thiết thực, hiệu quả.

+ Với Chỉ số thành phần về thực hiện quy định pháp luật theo FTA: Rà soát, tổng hợp báo cáo tình hình ban hành văn bản quy phạm pháp luật thực hiện từng FTA đã ban hành hoặc sẽ ban hành, bao gồm các FTA đã ký kết, có và chưa có hiệu lực; đồng thời đánh giá sự phù hợp của các văn bản quy phạm pháp luật ban hành liên quan tới việc thực thi các FTA của Hà Nội với các văn bản quy phạm pháp luật cấp trung ương và quốc tế để có kiến nghị phù hợp; Xây dựng tài liệu tuyên truyền về tình hình ban hành văn bản quy phạm pháp luật thực hiện từng FTA, bao gồm các FTA đã ký kết, có và chưa có hiệu lực, tập trung vào văn bản quy phạm pháp luật về thuế quan, quy tắc xuất xứ, để gửi tới các doanh nghiệp thuộc Danh sách nền doanh nghiệp nền; Tổ chức các buổi hướng dẫn, đối thoại, giải đáp các thắc mắc và tiếp thu góp ý của các doanh nghiệp về các văn bản pháp luật trước và sau khi được ban hành để thực thi các cam kết FTA.

+ Với Chỉ số thành phần về chính sách hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng FTA: Tổ chức tập huấn, đào tạo, hướng dẫn chuyên sâu trực tiếp và trực tuyến theo nhóm nhỏ cho doanh nghiệp về các quy định cụ thể của từng ngành hàng theo từng thị trường về cắt giảm thuế quan, quy tắc xuất xứ, về Hàng rào kỹ thuật đối với thương mại (TBT); các quy định cụ thể của từng ngành hàng theo từng thị trường về: các biện pháp vệ sinh và an toàn thực phẩm (SPS); phòng vệ thương mại, ứng phó với các biện pháp phòng vệ thương mại, các quy định cụ thể về sở hữu trí tuệ (SHTT)… và tuyên truyền thông qua các kênh truyền thông của Thành phố.

Tổ chức giới thiệu, hướng dẫn và tuyên truyền về các chương trình, chính sách hỗ trợ của cơ quan quản lý Nhà nước địa phương về thực hiện các FTA, kết nối các doanh nghiệp Hà Nội với các doanh nghiệp FDI, ứng dụng khoa học công nghệ; xây dựng và bảo vệ thương hiệu;

Thành phố cũng tiếp tục tổ chức giới thiệu, hướng dẫn và tuyên truyền về các chương trình, chính sách hỗ trợ của cơ quan quản lý Nhà nước về nguồn vốn và tiếp cận tín dụng; chỉ đạo các tổ chức tín dụng trên địa bàn thường xuyên rà soát, cải cách thủ tục, quy trình cho vay vốn phù hợp với các đối tượng khách hàng doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp có hoạt động xuất nhập khẩu trên địa bàn; chủ động tiết giảm chi phí và ứng dụng công nghệ thông tin, tinh gọn quy trình thủ tục tạo điều kiện giảm mặt bằng lãi suất cho vay; tích cực thực hiện chương trình kết nối ngân hàng - doanh nghiệp để đẩy mạnh tín dụng cho doanh nghiệp”.

+ Với Chỉ số thành phần về phát triển bền vững: Tổ chức tuyên truyền về các cam kết liên quan tới lao động, môi trường, cam kết đảm bảo đa dạng sinh học, cam kết bảo vệ tài nguyên rừng trong các FTA thế hệ mới, khảo sát đánh giá và báo cáo hiệu quả của các hoạt động và nội dung tuyên truyền này. Đánh giá mức độ hiểu biết, ảnh hưởng và sự sẵn sàng của doanh nghiệp cho việc tuân thủ các cam kết liên quan tới lao động, môi trường, cam kết đảm bảo đa dạng sinh học, cam kết bảo vệ tài nguyên rừng trong các FTA thế hệ mới trước và sau khi tổ chức các hoạt động tuyên truyền để có điều chỉnh phù hợp. Xây dựng tài liệu tuyên truyền về các cam kết liên quan tới môi trường, môi trường, cam kết đảm bảo đa dạng sinh học, cam kết bảo vệ tài nguyên rừng trong các FTA thế hệ mới để gửi tới các doanh nghiệp nền…