Nâng cao năng lực tự chủ, tăng cường liên kết để hình thành công nghiệp hóa chất quy mô lớn

Tại buổi làm việc với Cục Hóa chất, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng nhấn mạnh yêu cầu xây dựng lộ trình giảm nhập siêu, nâng cao năng lực tự chủ và từng bước cân bằng xuất nhập khẩu, đồng thời tăng cường liên kết với các ngành công nghiệp khác để hình thành ngành hóa chất quy mô lớn.
Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng làm việc với Cục Hoá chất
Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng làm việc với Cục Hóa chất

Ngày 14/5/2026, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng đã có buổi làm việc với Cục Hóa chất về tình hình thực hiện nhiệm vụ 4 tháng đầu năm và phương hướng triển khai nhiệm vụ thời gian tới.

Tham dự hội nghị có Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài và đại diện lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ.

Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng chủ trì hội nghị
Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng chủ trì hội nghị

Báo cáo tình hình thực hiện nhiệm vụ 4 tháng đầu năm 2026, ông Phùng Mạnh Ngọc, Cục trưởng Cục Hóa chất cho biết, đến tháng 4/2026, có 20.117 doanh nghiệp hóa chất đang hoạt động, tổng số lao động 787.069 người với mức thu nhập bình quân của ngành khoảng 15 triệu đồng một tháng. Trong quý I/2026, ngành ghi nhận mức tăng trưởng 18,2% so với cùng kỳ; riêng tháng 4 tăng 9,9%.

Về thể chế, Cục đã hoàn thành xây dựng và trình ban hành đồng bộ hệ thống văn bản hướng dẫn thi hành Luật Hóa chất số 69/2025/QH15, gồm 03 nghị định và 02 thông tư.

Trong cải cách hành chính, Cục đã phân cấp 34/49 thủ tục hành chính về địa phương theo chỉ đạo của Chính phủ và Bộ trưởng. Về nhập khẩu, năm 2025 ngành nhập khẩu khoảng 28 tỷ USD, 4 tháng đầu năm 2026 gần 7 tỷ USD, cho thấy nhu cầu giảm phụ thuộc nhập khẩu còn lớn.

Cục trưởng Cục Hóa chất Phùng Mạnh Ngọc phát biểu tại buổi làm việc
Cục trưởng Cục Hóa chất Phùng Mạnh Ngọc phát biểu tại buổi làm việc

Cục Hóa chất đã tích cực phối hợp với Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công trong việc triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, trong đó tập trung một số lĩnh vực như hóa chất tinh khiết và siêu tinh khiết cho ngành công nghiệp bán dẫn, điện tử; hóa dược; vật liệu tiên tiến.

Theo ông Phùng Mạnh Ngọc, khó khăn lớn của ngành hiện nay là nhập siêu về nguyên liệu, sản phẩm dẫn đến thiếu tính chủ động, dễ bị tác động bởi thị trường thế giới. Gần như chưa sản xuất được các sản phẩm có hàm lượng công nghệ cao, tăng trưởng ngành chưa đi cùng với sự phát triển của doanh nghiệp trong nước, quy mô thị trường nhỏ dẫn đến quy mô đầu tư nhỏ, tính cạnh tranh thấp.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài phát biểu tại buổi làm việc
Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài phát biểu tại buổi làm việc

Nhiều Bộ, ngành, địa phương vẫn có tâm lý e ngại nguy cơ rủi ro, ô nhiễm môi trường, có chủ trương không thu hút đầu tư hóa chất hoặc chưa thực sự quan tâm triển khai các nhiệm vụ, giải pháp đã đặt ra trong Chiến lược hóa chất.

Về nhiệm vụ trọng tâm từ nay đến cuối năm, Cục trưởng Cục Hoá chất Phùng Mạnh Ngọc cho hay, Cục Hóa chất sẽ tiếp tục phối hợp với các đơn vị liên quan thực hiện các giải pháp phát triển ngành công nghiệp hóa chất, phấn đấu đạt IIP 12-14%, góp phần vào mục tiêu tăng trưởng chung của ngành Công Thương.

Cục tiếp tục hoàn thành xây dựng 03 Thông tư ban hành 09 sửa đổi quy chuẩn kỹ thuật quốc gia trong lĩnh vực hóa chất. Tăng cường phổ biến, tập huấn Luật Hóa chất số 69/2025/QH15, các nghị định, thông tư hướng dẫn thi hành, Nghị quyết số 19/2026/NQ-CP tới doanh nghiệp, địa phương và các bộ, ngành liên quan trên phạm vi toàn quốc.

Đại diện lãnh đạo Cục Hóa chất phát biểu tại buổi làm việc

 

Đại diện lãnh đạo Cục Hóa chất phát biểu tại buổi làm việc
Đại diện lãnh đạo Cục Hóa chất phát biểu tại buổi làm việc

Đồng thời, thực hiện Kế hoạch kiểm tra chuyên đề năm 2026 theo Quyết định số 338/QĐ-BCT; tăng cường kiểm tra đột xuất theo Chỉ thị số 17/CT-BCT; phối hợp với Tổ Công tác liên ngành Trung ương kiểm soát, xử lý nghiêm vi phạm về tiền chất công nghiệp và hóa chất cần kiểm soát đặc biệt; tăng cường hậu kiểm các đơn vị đã cấp giấy phép.

Phát biểu tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng ghi nhận và đánh giá cao nỗ lực của Cục Hóa chất trong thời gian qua, đặc biệt là công tác triển khai luật, nghị định, thông tư, phân cấp và đơn giản hoá thủ tục hành chính.

Thời gian tới, Bộ trưởng yêu cầu Cục Hóa chất chuyển từ quản lý thiên về cấp phép, thủ tục hành chính sang thúc đẩy phát triển kinh tế ngành, bám sát mục tiêu tăng trưởng do Bộ Chính trị và Trung ương đề ra.

“Cục Hóa chất được giao rà soát, xác định lại mục tiêu tăng trưởng ngành, nghiên cứu mức tối thiểu khoảng 20%, cao hơn mức 11-12% hiện nay, đồng thời tính toán cụ thể các chỉ tiêu thay vì ước lượng chung chung”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Đại diện lãnh đạo Cục Hóa chất phát biểu tại buổi làm việc

Một mục tiêu trọng tâm là xây dựng lộ trình giảm nhập siêu, nâng cao năng lực tự chủ và từng bước cân bằng xuất nhập khẩu, trong bối cảnh ngành vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn nhập khẩu hóa chất và nguyên liệu đầu vào.

Trên cơ sở đó, Cục cần cập nhật chiến lược phát triển ngành hóa chất Việt Nam, tổ hợp lại các lĩnh vực, đặc biệt là vật liệu, hóa dược, sinh học hóa chất. Tăng cường liên kết với các ngành công nghiệp khác để hình thành ngành hóa chất quy mô lớn.

Đại diện các đơn vị thuộc Bộ phát biểu tại buổi làm việc
Đại diện các đơn vị thuộc Bộ phát biểu tại buổi làm việc
Đại diện các đơn vị thuộc Bộ phát biểu tại buổi làm việc
Đại diện các đơn vị thuộc Bộ phát biểu tại buổi làm việc
Đại diện các đơn vị thuộc Bộ phát biểu tại buổi làm việc
Đại diện các đơn vị thuộc Bộ phát biểu tại buổi làm việc

Đại diện các đơn vị thuộc Bộ phát biểu tại buổi làm việc

Về thể chế, Bộ trưởng đề nghị rà soát cơ chế ưu đãi đầu tư, chính sách đất đai, quy hoạch dự án hóa chất; đồng thời đánh giá khả năng sửa đổi Luật Hóa chất cùng hệ thống nghị định, thông tư nhằm đồng bộ với mục tiêu phát triển mới.

Đối với mục tiêu phát triển khoa học công nghệ, Bộ trưởng yêu cầu Cục Hóa chất cần đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, nghiên cứu phát triển, xây dựng ít nhất 3 công nghệ chiến lược; rà soát hệ thống phòng thí nghiệm, hạ tầng nghiên cứu, nâng cấp công nghệ và xây dựng danh mục sản phẩm chiến lược của ngành.

Thy Thảo