Mưa lũ gây thiệt hại tại nhiều địa phương
Những ngày qua, tại nhiều địa phương trên cả nước, đặc biệt là khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, xảy ra mưa lớn kéo dài, trên diện rộng, gây lũ lớn trên một số sông, ngập sâu tại khu vực ven sông, vùng thấp trũng và đô thị. Tình trạng ngập lụt, sạt lở, chia cắt giao thông đã cô lập một số khu dân cư, ảnh hưởng lớn đến đời sống, sinh hoạt của nhân dân.
Theo Công điện, thiên tai đã làm 3 người chết, 8 nhà sập đổ, 111 nhà hư hại, gần 20.000 nhà bị ngập; đến nay còn trên 5.000 nhà ở ven sông, vùng thấp trũng thuộc Hà Nội và Ninh Bình bị ngập.
Theo dự báo của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, tình hình thiên tai còn diễn biến phức tạp trong thời gian tới. Tình trạng ngập lụt tại khu vực thấp trũng, ven sông ở Hà Nội, Ninh Bình tiếp tục diễn ra.
Từ ngày 21 đến 24/9/2026, khu vực các tỉnh Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng và khu vực Nam Bộ có thể xảy ra mưa lớn với lượng mưa 120 - 250 mm, cục bộ có nơi trên 400 mm, gây ngập sâu, sạt lở đất; lũ trên sông Cửu Long có thể lên mức báo động 1.
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công điện số 66/CĐ-TTg ngày 21/9/2026, nhằm chủ động ứng phó mưa lũ, bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân, Bộ trưởng Bộ Công Thương yêu cầu các đơn vị trong ngành Công Thương tập trung thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ.
Chủ động ứng phó theo phương châm “04 tại chỗ”
Các đơn vị được yêu cầu theo dõi chặt chẽ diễn biến tình hình thiên tai trong những ngày tới từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia; kịp thời chỉ đạo, triển khai công tác ứng phó với phương châm “04 tại chỗ” theo nhiệm vụ, thẩm quyền được giao đối với các tình huống thiên tai có thể xảy ra.
Đồng thời, rà soát kế hoạch phòng chống thiên tai năm 2026 để phù hợp với điều kiện hiện tại, sẵn sàng triển khai khi có tình huống xảy ra; thực hiện kiểm tra các công trình, các khu vực xung yếu để kịp thời khắc phục các khiếm khuyết nếu có.
Bộ Công Thương yêu cầu Sở Công Thương các tỉnh, thành phố khẩn trương rà soát các khu vực có khả năng, nguy cơ bị chia cắt, cô lập để kịp thời có phương án dự trữ hàng hóa cụ thể, bảo đảm cung ứng hàng hóa thiết yếu, nhất là lương thực, nước uống, nhu yếu phẩm phục vụ nhân dân; không để xảy ra tình trạng thiếu hàng hóa thiết yếu phục vụ nhân dân.
Sở Công Thương kịp thời tham mưu cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chỉ đạo chủ đầu tư các công trình công nghiệp, nhất là các công trình thủy điện, khai thác khoáng sản đang thi công xây dựng tại các khu vực có nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất phải tạm dừng việc thi công; có phương án di dời người lao động và máy móc, vật tư, thiết bị đến nơi an toàn; bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt phục vụ công tác ứng phó sự cố, thiên tai và tìm kiếm cứu nạn.
Các chủ đập thủy điện trên địa bàn phải thực hiện nghiêm quy trình vận hành đơn hồ, liên hồ chứa đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, bảo đảm vận hành khoa học, tuyệt đối an toàn cho công trình, góp phần giảm lũ cho hạ du. Đồng thời, chủ động đề xuất Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và các cấp có thẩm quyền các phương án tích nước sớm cuối mùa lũ, bảo đảm tận dụng tối đa nguồn nước phục vụ sản xuất, sinh hoạt của nhân dân, nhất là trong bối cảnh nước ta có thể chịu tác động của El Nino mạnh trong thời gian tới.
Bên cạnh đó, tăng cường kiểm tra, giám sát việc tuân thủ quy trình vận hành hồ chứa thủy điện, nhất là các thủy điện nhỏ, các thủy điện có dung tích phòng lũ; kiểm tra công tác bảo đảm an toàn đối với hoạt động thăm dò, khai thác khoáng sản, nhất là các cơ sở có hồ chứa quặng đuôi, đê kè, đập chắn bãi thải; kiểm tra hệ thống lưới điện, nhất là hệ thống lưới điện tại các vùng có nguy cơ bị ảnh hưởng trực tiếp bởi áp thấp nhiệt đới.
Các đơn vị phải tăng cường rà soát, kịp thời phát hiện các điểm có nguy cơ sạt lở để cắm biển cảnh báo; phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng tại địa phương để thông tin kịp thời, bảo đảm an toàn cho người dân, nhất là trong tình huống xả lũ khẩn cấp.
Các doanh nghiệp cung ứng hàng hóa trên địa bàn được yêu cầu triển khai tốt kế hoạch dự trữ hàng hóa thiết yếu; rà soát các khu vực có nguy cơ bị chia cắt do mưa, lũ để có phương án cụ thể bảo đảm cung ứng hàng hóa thiết yếu, nhất là lương thực, thực phẩm, nước uống cho người dân tại khu vực bị ảnh hưởng.
Lực lượng quản lý thị trường tại các địa phương được yêu cầu tăng cường kiểm tra, kiểm soát thị trường, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật trong hoạt động thương mại; ngăn chặn, xử lý kịp thời các hành vi lợi dụng thiên tai để đầu cơ, găm hàng, tăng giá bất hợp lý, thu lợi bất chính, đặc biệt đối với tôn, tấm lợp, vật liệu xây dựng và hàng hóa tiêu dùng thiết yếu của người dân.
Sở Công Thương tham mưu, đề xuất với Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố thực hiện thiết lập, quản lý hành lang thoát lũ của các hồ chứa và thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn đập theo quy định của pháp luật. Đồng thời, thường xuyên theo dõi, kịp thời tổng hợp tình hình mất an toàn, bất thường, phát sinh tại các hồ chứa thủy điện, đặc biệt là các công trình thủy điện nhỏ, báo cáo về Bộ Công Thương trước 16 giờ hàng ngày.
Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) bảo đảm cung cấp điện an toàn, ổn định
Đối với Tập đoàn Điện lực Việt Nam, Bộ Công Thương yêu cầu chỉ đạo các đơn vị điện lực triển khai các phương án ứng phó với tình hình thiên tai có khả năng diễn biến phức tạp; bảo đảm cung cấp điện an toàn, ổn định, đặc biệt cho các phụ tải quan trọng; bảo đảm an toàn cho người, thiết bị, các công trình điện lực và an toàn cho nhân dân, sẵn sàng, nhanh chóng khôi phục kịp thời hệ thống điện khi có sự cố xảy ra.
Các đơn vị điện lực phối hợp với chính quyền địa phương tuyên truyền đến nhân dân các biện pháp phòng tránh tai nạn điện trong mùa mưa bão, duy trì và bảo đảm an toàn cho hành lang lưới điện. Đồng thời, rà soát các điểm có nguy cơ mất an toàn cao, các khu vực cây cối trong và ngoài hành lang có nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn công trình để phối hợp với chủ sở hữu cây, chính quyền địa phương chặt tỉa, phát quang hành lang tuyến, bảo đảm khoảng cách an toàn theo cấp điện áp.
EVN được yêu cầu chủ động nghiên cứu, xây dựng và đề xuất cấp có thẩm quyền quyết định phương án tích nước sớm các hồ chứa thủy điện thuộc phạm vi quản lý, trong đó có các công trình thủy điện quan trọng đặc biệt trên lưu vực sông Hồng, trong các tháng cuối năm 2026 để bảo đảm nguồn nước cấp cho hạ du mùa khô năm 2027, nhất là trong bối cảnh nước ta có thể chịu tác động của El Nino mạnh trong thời gian tới.
Tập đoàn đồng thời chỉ đạo các đơn vị quản lý vận hành công trình thủy điện trực thuộc và các Tổng công ty phát điện thực hiện đầy đủ yêu cầu tại Công điện; rà soát, kiểm tra hệ thống thông tin liên lạc, hệ thống cảnh báo xả lũ; phối hợp với các cơ quan chức năng thực hiện các biện pháp ứng phó với mưa, lũ và xử lý tình huống ảnh hưởng đến an toàn dân cư ở hạ du khi vận hành.
EVN phối hợp với Sở Công Thương chỉ đạo, kiểm tra việc triển khai các biện pháp bảo đảm an toàn đập, hồ chứa thủy điện, nhất là các hồ chứa trên hệ thống bậc thang thủy điện sông Đà, sông Gâm.
Các tập đoàn, tổng công ty chủ động phòng chống thiên tai
Các Tập đoàn, Tổng công ty khác trong ngành Công Thương được yêu cầu theo dõi chặt chẽ diễn biến tình hình thiên tai từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia để kịp thời chỉ đạo công tác phòng chống thiên tai tại các cơ sở thuộc phạm vi quản lý, bảo đảm an toàn cho người và công trình trọng yếu.
Đối với Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia, Bộ Công Thương yêu cầu lập phương thức vận hành hệ thống điện quốc gia phù hợp, trong đó ưu tiên huy động tối đa các nhà máy thủy điện khu vực có xảy ra mưa lớn nhằm tạo thêm dung tích phòng lũ cho các hồ chứa; đồng thời huy động hợp lý các nguồn điện khác để bảo đảm hệ thống điện quốc gia vận hành an toàn, ổn định, liên tục, đáp ứng đầy đủ nhu cầu điện cho phát triển kinh tế - xã hội và sinh hoạt của nhân dân.
Đơn vị này cũng phải phối hợp chặt chẽ với đơn vị quản lý vận hành hồ chứa thủy điện cập nhật tình hình thủy văn thực tế, tình hình lũ về và yêu cầu của các cơ quan có thẩm quyền để trong thời gian mưa lũ chủ động huy động hợp lý nguồn điện trên hệ thống điện quốc gia; ưu tiên huy động các hồ thủy điện trong vùng ảnh hưởng của mưa lũ để vừa bảo đảm tuân thủ quy trình vận hành, vừa sử dụng tối ưu nguồn nước và bảo đảm an toàn cung cấp điện sau bão.
Đồng thời, phối hợp với các đơn vị liên quan để tối ưu chế độ vận hành của nhà máy điện và lưới điện, hạn chế các nguy cơ xảy ra sự cố lưới điện, sự cố tổ máy phát điện.
Chủ đập thủy điện phải tuyệt đối tuân thủ quy trình vận hành
Đối với các chủ đập thủy điện, Bộ Công Thương yêu cầu tổ chức trực ban nghiêm túc, theo dõi chặt chẽ thông tin thời tiết, tình hình mưa lũ; tăng cường thông báo, cảnh báo để bảo đảm an toàn cho người dân và các hoạt động có liên quan trên sông, suối ở khu vực hạ lưu đập, nhà máy trước khi vận hành điều tiết, bắt đầu xả nước phát điện hoặc trong trường hợp gia tăng đột ngột lưu lượng xả xuống hạ du.
Các chủ đập phải tuyệt đối tuân thủ quy trình vận hành hồ chứa; không tích nước hoặc điều tiết hồ chứa trái quy trình đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt; bảo đảm vận hành khoa học, tuyệt đối an toàn cho công trình, góp phần giảm lũ cho hạ du. Đồng thời, báo cáo cấp có thẩm quyền trong việc tích nước cuối mùa lũ phục vụ sản xuất, sinh hoạt của nhân dân, nhất là trong bối cảnh nước ta có thể chịu tác động của El Nino mạnh trong thời gian tới.
Các chủ đập phối hợp với cơ quan chức năng, các tỉnh, thành phố liên quan lắp biển cảnh báo thời gian xả lũ, biển cấm tắm, cấm đánh bắt cá tại các khu vực thuộc phạm vi bảo vệ đập và các khu vực nguy hiểm khác tại sông, suối phía hạ lưu đập; tổ chức tuyên truyền, thông tin kịp thời cho nhân dân về công tác vận hành, điều tiết các hồ chứa thủy điện, kỹ năng phòng tránh tai nạn đuối nước khi sản xuất, đi lại tại các khu vực sông, suối hạ du các nhà máy thủy điện.
Các chủ đập phải tổ chức quan trắc các yếu tố khí tượng thủy văn trên lưu vực hồ, bảo đảm dự báo được lưu lượng lũ về hồ, xác định thời gian xuất hiện đỉnh lũ; tuyệt đối tuân thủ quy trình vận hành hồ chứa, liên hồ chứa đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Chủ động rà soát, cập nhật và nắm chắc các phương án ứng phó với tình huống khẩn cấp, tình huống bất thường để sẵn sàng ứng phó với mọi tình huống xảy ra; chủ động cung cấp thông tin, báo cáo với cấp có thẩm quyền về công tác bảo đảm an toàn đập, hồ chứa thủy điện.
Bộ Công Thương yêu cầu khẩn trương rà soát, kiểm tra tình trạng an toàn đập, đập tràn, cửa van, thiết bị nâng hạ cửa van, nguồn điện dự phòng, hệ thống cảnh báo xả lũ, hệ thống quan trắc, thông tin liên lạc và các công trình phụ trợ.
Đối với các công trình thủy điện nhỏ, phải kiểm tra kỹ các tuyến đường vào nhà máy, mái taluy, khu vực nhà điều hành, bãi vật liệu, khu vực hạ lưu đập và các vị trí có nguy cơ sạt lở; bố trí đầy đủ lực lượng, vật tư, máy móc sẵn sàng xử lý khi xảy ra sự cố.
Các chủ đập phải chủ động thông báo cho chính quyền địa phương và nhân dân vùng hạ du trước khi xả nước; bảo đảm việc cảnh báo bằng còi, loa, biển báo hoạt động đầy đủ, liên tục.
Khi phát hiện dấu hiệu mất an toàn công trình, phải báo cáo ngay Sở Công Thương, UBND tỉnh và Bộ Công Thương để chỉ đạo xử lý; tuyệt đối không để xảy ra sự cố gây mất an toàn cho vùng hạ du.
Tăng cường an toàn tại các cơ sở khai thác, chế biến khoáng sản
Đối với các đơn vị hoạt động khai thác, chế biến khoáng sản, Bộ Công Thương yêu cầu kiểm tra, rà soát các bãi thải, khu mỏ, kho chứa, hệ thống đê chắn bãi thải, hệ thống đập, hồ chứa bùn thải quặng đuôi... nhằm phát hiện những hỏng hóc, khiếm khuyết có nguy cơ mất an toàn để chủ động xử lý và có phương án bảo đảm an toàn cho công trình và khu dân cư lân cận, nhất là trong tình huống xảy ra mưa lũ lớn.
Các đơn vị thường xuyên thực hiện việc gia cố hệ thống rãnh thoát nước, nạo vét các hồ thải để tránh nguy cơ tràn bùn, vỡ đập.
Đồng thời, chủ động xử lý và có phương án di dời máy móc, thiết bị, nhà ở tại các vùng nguy hiểm, nơi có nguy cơ sạt lở, tràn bùn, đất đá thải.
Các đơn vị phải triển khai rà soát kỹ lưỡng các sườn địa hình đồi dốc, xung quanh và phía sau các công trình đang xây dựng, kho, nhà xưởng, văn phòng nhà điều hành, công trình gần sườn dốc... để sớm phát hiện các nguy cơ sạt lở đất và chuẩn bị các phương án, biện pháp ứng phó kịp thời.
Bộ Công Thương yêu cầu các đơn vị trong ngành thực hiện nghiêm túc Công điện, chuẩn bị sẵn sàng lực lượng, trang thiết bị, phương tiện, vật tư để ứng phó kịp thời với các tình huống thiên tai; phối hợp chặt chẽ với chính quyền các cấp trong công tác ứng phó thiên tai và tham gia cứu nạn, cứu hộ khi có yêu cầu.
Các đơn vị tổ chức trực ban 24/24 giờ, thường xuyên báo cáo thông tin về Văn phòng thường trực Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự Bộ Công Thương.
Xem chi tiết Công điện tại đây
