Việt Nam duy trì 10 năm xuất siêu liên tiếp
Phát biểu tại buổi họp báo Chính phủ thường kỳ diễn ra chiều ngày 8/1/2026, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Trần Văn Sơn cho biết, sáng cùng ngày, Chính phủ tổ chức Hội nghị trực tuyến toàn quốc tổng kết công tác năm 2025 và triển khai công tác năm 2026 của Chính phủ và chính quyền địa phương. Hội nghị vinh dự được đón các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước đến dự, đặc biệt là đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm, Chủ tịch nước Lương Cường, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú; cùng lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương và địa phương.
Hội nghị đã nghe ý kiến phát biểu của đại diện lãnh đạo nhiều bộ, ngành, địa phương. Đặc biệt, tại Hội nghị, đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm đã có bài phát biểu quan trọng, tâm huyết, sâu sắc và toàn diện, với những tư tưởng chỉ đạo, định hướng xuyên suốt cho Chính phủ, các cấp, các ngành, các địa phương trong năm 2026 và thời gian tới.
Hội nghị thống nhất nhận định: Năm 2025 và 5 năm 2021-2025 diễn ra trong bối cảnh đặc biệt, giữa những bất định trên toàn cầu, khó khăn, thách thức nhiều hơn thời cơ, thuận lợi. Tuy nhiên, dưới sự lãnh đạo của Trung ương, mà trực tiếp, thường xuyên là Bộ Chính trị, Ban Bí thư, đứng đầu là đồng chí Tổng Bí thư, sự đồng hành của Quốc hội, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sự tham gia tích cực của nhân dân, cộng đồng doanh nghiệp, sự ủng hộ, giúp đỡ của bạn bè quốc tế, với phương châm "Kỷ cương trách nhiệm; chủ động kịp thời; tinh gọn hiệu quả; tăng tốc bứt phá", Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã tập trung chỉ đạo, điều hành quyết liệt, linh hoạt, hiệu quả trên các lĩnh vực với nhiều quyết sách mang tính "xoay chuyển tình thế, chuyển đổi trạng thái", "thích ứng với hoàn cảnh", góp phần "biến nguy thành cơ". Theo đó, đã vượt toàn bộ 15/15 chỉ tiêu chủ yếu năm 2025; đạt và vượt 22/26 chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu giai đoạn 2021-2025; với 8 kết quả nổi bật.
Một là, kinh tế vĩ mô được giữ ổn định trong bối cảnh thế giới nhiều biến động, thể hiện rõ sức chống chịu của nền kinh tế. Giai đoạn 2021-2025, lạm phát duy trì dưới 3,6% (năm 2025 khoảng 3,3%); các cân đối lớn được bảo đảm; nợ công và bội chi ngân sách duy trì trong ngưỡng an toàn. Tăng trưởng GDP năm 2025 đạt 8,02%, bình quân giai đoạn đạt 6,3%, thuộc nhóm cao của khu vực và trên thế giới. Quy mô nền kinh tế vượt 510 tỷ USD năm 2025; GDP bình quân đầu người đạt trên 5.000 USD, vào nhóm các nước thu nhập trung bình cao. Duy trì 10 năm xuất siêu liên tiếp. Du lịch phục hồi mạnh. Khu vực doanh nghiệp nhà nước tiếp tục giữ vai trò then chốt; kinh tế tư nhân vươn lên rõ nét. FDI tiếp tục là điểm sáng, với 185 tỷ USD đăng ký giai đoạn 2021-2025, giải ngân năm 2025 đạt trên 27,6 tỷ USD.
Hai là, các đột phá chiến lược được triển khai đồng bộ trên ba trụ cột: thể chế, kết cấu hạ tầng và nguồn nhân lực, tạo chuyển biến nền tảng đối với mô hình phát triển. Tư duy từ "quản lý" sang "kiến tạo phát triển" từng bước được cụ thể hóa. Cải cách tổ chức bộ máy và mô hình chính quyền địa phương 02 cấp gắn với phân cấp, phân quyền được đẩy mạnh. Lĩnh vực hạ tầng đã tập trung hơn vào tính đồng bộ, liên kết các công trình chiến lược, mở rộng không gian phát triển… Hạ tầng xã hội và hạ tầng số được đầu tư đồng bộ hơn, thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cao chất lượng dịch vụ công. Nguồn nhân lực được đặt vào vị trí trung tâm; năng suất lao động bước đầu được cải thiện.
Ba là, các lĩnh vực văn hóa, xã hội và môi trường có chuyển biến rõ rệt cả về cả nhận thức và hành động, trực tiếp nâng cao chất lượng đời sống của nhân dân và củng cố nền tảng cho phát triển bền vững. Chỉ số phát triển con người tiếp tục cải thiện, chỉ số hạnh phúc tăng mạnh (37 bậc so với 2020). Chính sách an sinh xã hội được triển khai toàn diện, nhất quán, với mức chi cao (17% tổng chi ngân sách); hoàn thành sớm mục tiêu xóa nhà tạm, nhà dột nát; phát triển mạnh nhà ở xã hội; tỷ lệ nghèo đa chiều giảm nhanh (chỉ còn 1,3%). Nhiều chủ trương về giáo dục và y tế có ý nghĩa lâu dài được triển khai. Bảo vệ môi trường, quản lý tài nguyên và thích ứng với biến đổi khí hậu được coi trọng hơn.
Bốn là, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được triển khai quyết liệt, từng bước trở thành trụ cột mới của mô hình phát triển của đất nước. Chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu năm 2025 xếp hạng 44/139 quốc gia. Đề án 06 tạo thay đổi mang tính căn bản trong cung cấp dịch vụ công, giúp tiết kiệm khoảng 3.000 tỷ đồng chi phí xã hội mỗi năm; chỉ số Chính phủ điện tử tăng 15 bậc so với năm 2020.
Năm là, tiềm lực quốc phòng, an ninh tiếp tục được củng cố toàn diện, tạo nền tảng vững chắc cho ổn định chính trị và phát triển đất nước trong bối cảnh môi trường an ninh khu vực, quốc tế có rất nhiều biến động. Việc xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại được triển khai có trọng tâm; nguồn lực đầu tư cho quốc phòng, an ninh được tăng cường, ưu tiên các lĩnh vực chiến lược, lâu dài. Trật tự, an toàn xã hội được bảo đảm; năm 2025, tội phạm về trật tự xã hội giảm trên 24%.
Sáu là, công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế tiếp tục là điểm sáng, góp phần giữ vững môi trường hòa bình, ổn định và mở rộng không gian phát triển cho đất nước. Quan hệ với các đối tác chiến lược, đối tác toàn diện được mở rộng và đi vào chiều sâu, gắn kết chặt chẽ giữa chính trị, kinh tế, quốc phòng - an ninh và giao lưu văn hóa. Ngoại giao kinh tế được triển khai chủ động, thực chất, riêng năm 2025 ký kết 350 thỏa thuận và cam kết hợp tác. Vai trò, vị thế và trách nhiệm quốc tế của Việt Nam tiếp tục được khẳng định trong các cơ chế đa phương khu vực và toàn cầu.
Bảy là, công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị tiếp tục được đẩy mạnh theo hướng kiên định, kế thừa và đổi mới. Việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy năm 2025 giúp nâng cao hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả quản trị, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực tiếp tục là điểm sáng. Gần 1.200 dự án với tổng giá trị 675 nghìn tỷ đồng đã được tháo gỡ; gần 3.000 dự án tồn đọng đang được rà soát, phân loại để xử lý căn cơ.
Tám là, chủ trì, phối hợp với các cơ quan xây dựng các chủ trương, quyết sách lớn của Trung ương, Bộ Chính trị, Quốc hội như các báo cáo, đề xuất về phát triển KTXH hằng năm và 5 năm; các Nghị quyết chiến lược, trụ cột của Bộ Chính trị và các Nghị quyết của Quốc hội về các cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện các nghị quyết của Bộ Chính trị; các quyết sách lớn về xây dựng đường sắt cao tốc Bắc - Nam, đường sắt kết nối với Trung Quốc, đường sắt đô thị tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh...
7 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thời gian tới
Tại Hội nghị, Tổng Bí thư Tô Lâm cũng nhấn mạnh: Năm 2026 đánh dấu khởi đầu một giai đoạn phát triển mới, gắn với việc triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Kế hoạch phát triển KTXH 2026-2030. Đây là năm rất quan trọng định hình mô hình phát triển và quỹ đạo tăng trưởng dài hạn của đất nước. Theo đó, Hội nghị nhất trí cao với 7 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thời gian tới mà đồng chí Tổng Bí thư chỉ ra:
Thứ nhất, tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn, bất cập của thể chế để khơi thông nguồn lực đang bị ách tắc. Chuyển mạnh và thực chất từ tư duy "quản lý" sang "kiến tạo phát triển". Quyết tâm giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn. Tiếp tục cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, kinh doanh; mở rộng phân cấp, phân quyền, giảm thời gian và chi phí tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp.
Thứ hai, chuyển đổi căn bản mô hình tăng trưởng dựa vào năng suất và đổi mới sáng tạo. Đặt nâng cao năng suất, chất lượng nguồn nhân lực, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo vào trung tâm chiến lược phát triển. Cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng xanh, số, tuần hoàn. Tập trung phát triển các ngành công nghiệp nền tảng, công nghiệp mũi nhọn, khai thác hiệu quả các không gian phát triển mới…; thu hút FDI có chọn lọc. Đẩy mạnh xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia "đúng, đủ, sạch, sống", phát triển Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số. Đồng thời, tạo môi trường thuận lợi hơn nữa để kinh tế tư nhân bứt phá.
Thứ ba, xây dựng hệ thống hạ tầng chiến lược hiện đại, đồng bộ, tạo nền tảng cho năng lực cạnh tranh quốc gia. Tập trung nguồn lực cho các dự án hạ tầng chiến lược, mang tính đột phá, đặc biệt là giao thông trục quốc gia, đường sắt, cảng hàng không, cảng biển, năng lượng và hạ tầng số. Đổi mới mạnh mẽ cách thức triển khai đầu tư công theo hướng dẫn dắt phát triển, lan tỏa và kích hoạt, kéo theo nguồn lực tư nhân, qua đó phấn đấu giảm ICOR xuống 4 trong giai đoạn tới.
Thứ tư, nâng cao năng lực thực thi của bộ máy trong điều kiện phân cấp, phân quyền mạnh mẽ. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và nâng mặt bằng kỹ năng của toàn xã hội. Tiếp tục sắp xếp tổ chức bộ máy tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả. Chấn chỉnh lề lối làm việc; tháo gỡ các vướng mắc trong vận hành chính quyền địa phương 02 cấp, tập trung nâng cao năng lực cán bộ, đảng viên, nhất là cấp cơ sở.
Triển khai chiến lược giáo dục - đào tạo gắn chặt với nhu cầu thị trường lao động và các ngành công nghệ, công nghiệp mũi nhọn. Tập trung nâng cao năng suất lao động, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu lao động. Đẩy mạnh đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học; có cơ chế đột phá phát triển các đại học quốc gia, cơ sở giáo dục đại học xuất sắc và các chương trình nghiên cứu công nghệ chiến lược.
Thứ năm, chú trọng phát triển toàn diện, đồng bộ các lĩnh vực văn hóa, xã hội, nâng cao đời sống nhân dân và bảo đảm an sinh xã hội. Tiếp tục bảo tồn, tôn tạo và phát huy các giá trị văn hóa dân tộc; đồng thời phát triển công nghiệp văn hóa, coi đây là một mũi nhọn kinh tế mới. Triển khai hiệu quả các giải pháp đột phá về bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân. Phấn đấu hoàn thành trên 110.000 căn nhà ở xã hội trong năm 2026, về đích sớm mục tiêu 1 triệu căn vào năm 2028; hoàn thành 248 trường liên cấp tại các xã biên giới.
Thứ sáu, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, phòng, chống thiên tai, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường. Tập trung nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo và ứng phó thiên tai. Đẩy nhanh xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai, bất động sản, góp phần quản lý hiệu quả tài nguyên và phát triển thị trường minh bạch. Xử lý căn cơ ô nhiễm môi trường, nhất là tại các đô thị lớn.
Thứ bảy, củng cố vững chắc quốc phòng, an ninh, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội; kiên định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa. Tiếp tục xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh; phát triển công nghiệp quốc phòng, an ninh tự chủ, lưỡng dụng, hiện đại. Bảo đảm an ninh, an toàn tuyệt đối các sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, nhất là Đại hội XIV của Đảng và bầu cử Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Đẩy mạnh ngoại giao kinh tế, ngoại giao công nghệ, kết hợp chặt chẽ quốc phòng - an ninh với phát triển kinh tế; chuẩn bị tốt để tổ chức thành công Hội nghị APEC 2027.
Phát biểu đáp từ tại Hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính trân trọng cảm ơn và nghiêm túc tiếp thu đầy đủ các ý kiến chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm để hoàn thiện các Nghị quyết của Chính phủ và tập trung quán triệt, tổ chức thực hiện quyết liệt, hiệu quả trên tất cả các lĩnh vực.
Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương nghiêm túc quán triệt chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư với tinh thần "đã nỗ lực rồi thì nỗ lực hơn nữa; đã quyết tâm rồi thì quyết tâm cao hơn nữa; đã cố gắng rồi thì cố gắng hơn nữa, đã hiệu quả rồi thì hiệu quả hơn nữa".
Đồng thời, để thực hiện được mục tiêu tăng trưởng 2 con số từ năm 2026 và giai đoạn tới, Thủ tướng Chính phủ nêu rõ yêu cầu phải tập trung chuyển đổi cơ cấu kinh tế, xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; nhận thức đầy đủ quan điểm tăng trưởng cao nhưng phải trên nền tảng ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm các cân đối lớn; phát triển nhanh nhưng phải bền vững, gắn với tiến bộ, công bằng xã hội, bảo vệ môi trường, nâng cao đời sống nhân dân; tăng cường tự chủ chiến lược, củng cố quốc phòng, an ninh, nâng cao tính tự chủ, tự lực, tự cường của nền kinh tế, chủ động ứng phó với những biến động bên ngoài.
