Lưu ý rủi ro phòng vệ thương mại khi xe nâng tay Việt Nam gia tăng thị phần xuất khẩu tại EU

Trong bối cảnh hoạt động logistics, kho vận và sản xuất công nghiệp tại EU tiếp tục phát triển, nhu cầu đối với các thiết bị nâng hạ, trong đó có xe nâng tay tiếp tục duy trì ở mức đáng kể.

Đối với Việt Nam, xe nâng tay đang từng bước tạo dựng vị trí trong cơ cấu nguồn cung của EU. Theo số liệu từ Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương), đối với mặt hàng xe nâng tay có mã HS tham khảo gồm 8427.90 và 8431.20, tổng kim ngạch xuất khẩu sang EU trong 3 tháng đầu năm 2026 đã đạt khoảng 11,1 triệu USD, tăng 2,2% so với cùng kỳ năm 2025. Mức tăng kim ngạch này mặc dù chưa lớn, song đáng chú ý là hàng Việt Nam đã chiếm 6,6% tổng kim ngạch nhập khẩu sản phẩm cùng loại của thị trường EU.

Với kết quả này, Việt Nam hiện là nhà cung cấp xe nâng tay lớn thứ tại thị trường EU, sau Trung Quốc, Anh và Thổ Nhĩ Kỳ. Đây là tín hiệu tích cực, tạo thêm dư địa để doanh nghiệp Việt Nam tiếp tục khai thác nhu cầu thị trường, mở rộng khách hàng và từng bước nâng cao thị phần tại thị trường EU.

Tuy nhiên, khi mức độ hiện diện của hàng hóa Việt Nam tại một thị trường ngày càng rõ nét, yêu cầu đặt ra không chỉ dừng lại ở việc duy trì tăng trưởng xuất khẩu mà doanh nghiệp cần quan tâm nhiều hơn đến các vấn đề về cạnh tranh, xuất xứ, minh bạch chuỗi cung ứng và tuân thủ các quy định thương mại của thị trường nhập khẩu.

Điều này càng đáng lưu ý đối với những sản phẩm đã từng là đối tượng của các biện pháp phòng vệ thương mại tại EU. Với xe nâng tay, EU đã áp dụng thuế chống bán phá giá đối với sản phẩm nhập khẩu từ Trung Quốc. Tiền lệ này cho thấy xe nâng tay là mặt hàng đã nằm trong phạm vi theo dõi và áp dụng biện pháp phòng vệ thương mại của EU. Vì vậy, trong quá trình tiếp tục mở rộng thị phần, doanh nghiệp xuất khẩu xe nâng tay Việt Nam cần theo dõi sát hơn diễn biến nhập khẩu sản phẩm này vào EU, sự thay đổi thị phần giữa các nguồn cung cũng như các động thái liên quan đến phòng vệ thương mại.

Việt Nam hiện đứng thứ tư trong cơ cấu nguồn cung không đồng nghĩa với khả năng EU sẽ khởi xướng điều tra đối với hàng hóa Việt Nam, tuy nhiên, thị phần 6,6% cùng vị trí trong nhóm các nhà cung cấp lớn là những yếu tố doanh nghiệp cần lưu ý trong quá trình quản trị rủi ro, nhất là khi kim ngạch hoặc thị phần tiếp tục gia tăng trong thời gian tới.

Theo đó, yêu cầu đối với doanh nghiệp không chỉ là theo dõi tốc độ tăng xuất khẩu mà còn cần từng bước nâng cao năng lực tuân thủ trong toàn bộ quá trình sản xuất và kinh doanh.

Trước hết, doanh nghiệp cần kiểm soát chặt chẽ nguồn nguyên liệu, bảo đảm xuất xứ hàng hóa và khả năng truy xuất nguồn gốc. Hoạt động sản xuất tại Việt Nam cần tạo ra giá trị thực chất, đồng thời được phản ánh đầy đủ thông qua hệ thống hồ sơ, chứng từ và dữ liệu sản xuất.

Cùng với đó, doanh nghiệp cần chuẩn hóa các dữ liệu liên quan đến chi phí sản xuất, giá bán, sản lượng, khách hàng và hoạt động xuất khẩu. Việc xây dựng hệ thống dữ liệu minh bạch, có khả năng truy xuất sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong trường hợp phát sinh yêu cầu cung cấp thông tin hoặc xác minh từ cơ quan có thẩm quyền.

Bên cạnh quản trị nội bộ, doanh nghiệp cũng cần thường xuyên theo dõi biến động về kim ngạch, thị phần và giá xuất khẩu của xe nâng tay Việt Nam tại EU; đồng thời cập nhật diễn biến các biện pháp phòng vệ thương mại đối với sản phẩm cùng loại từ các nguồn cung khác.

Việc xe nâng tay Việt Nam hiện diện ngày càng rõ hơn trong cơ cấu nguồn cung tại EU cho thấy cơ hội mở rộng thị trường vẫn còn đáng kể. Tuy nhiên, khả năng tận dụng cơ hội này một cách bền vững sẽ ngày càng phụ thuộc vào năng lực tuân thủ và quản trị rủi ro của doanh nghiệp.

Do đó, mở rộng thị phần và phòng ngừa rủi ro phòng vệ thương mại cần được triển khai song hành. Đây không chỉ là yêu cầu để doanh nghiệp hạn chế nguy cơ bị động khi môi trường thương mại thay đổi, mà còn là nền tảng để duy trì vị trí của hàng Việt Nam tại một thị trường có tiêu chuẩn và yêu cầu tuân thủ cao như EU.