Nông dân Mỹ lao đao trước căng thẳng thương mại Mỹ - Trung

Hai nền kinh tế lớn nhất thế giới Mỹ và Trung Quốc đang khiến dư luận toàn cầu quan tâm hơn bao giờ hết khi đưa ra những chính sách áp thuế cao đối với hàng hóa nhập khẩu.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra lệnh áp thuế 25% đối với mặt hàng thép và 10% đối với nhôm trong nỗ lực nhằm kiềm chế nhập khẩu từ Trung Quốc. Ngay sau đó, ông Trump cũng đã tạm thời loại EU và 6 nước đồng minh khỏi danh sách này và ra hạn đàm phán tới 1/5 để đi đến quyết định cuối cùng.

Việc áp thuế với thép và nhôm nhập khẩu đã gia tăng giá cả thiết bị nông nghiệp và hệ thống cơ sở hạ tầng kho bãi, khiến nhiều nông dân và các doanh nghiệp phải tạm hoãn kế hoạch mua bán và mở rộng kinh doanh.

Tác động của việc áp thuế lên thép nhập khẩu đối với nền nông nghiệp cho thấy hậu quả khó lường của chủ nghĩa bảo hộ tăng cao trong nền kinh tế toàn cầu. Và rõ ràng là người nông dân Mỹ đang vô cùng lo sợ rằng Trung Quốc sẽ đánh một đòn trả đũa đối với các loại nông sản như miến và đậu nành, vốn là những mặt hàng rất có giá trị trong kim ngạch xuất khẩu của Mỹ.

Năm 2018, giá trị sản phẩm nông nghiệp của Mỹ được dự báo sẽ giảm còn 59,5 tỷ USD, thấp hơn gần 15 tỷ USD so với mức 64,9 tỷ USD của năm 2017, giảm 8,3%.

Một số thị trường cạnh tranh với Mỹ như Brazil, Argentina và Nga đều đã gia tăng sản lượng lương thực trong những năm gần đây, khiến Mỹ mất một phần không nhỏ trên trường quốc tế. Riêng Mexico đã tăng sản lượng ngô nhập khẩu từ Brazil nhiều hơn tới 10 lần, và dự kiến sẽ còn thu mua nhiều hơn nữa trong năm 2018 với lo sợ rằng việc tái đàm phán NAFTA có thể hạn chế nguồn cung của Mỹ với nước này.

Mới đây 9/4/2018 trong một cuộc họp Nội các, Tổng thống Donald Trump đã thừa nhận, các nông dân Mỹ là thành phần sẽ bị thiệt thòi khi tranh cãi mậu dịch giữa Mỹ và Trung Quốc gia tăng, đặc biệt là nông dân vùng Trung Tây nước Mỹ, vốn là những cử tri đã ủng hộ Tổng thống Trump hết mình.

Ông Trump và Bộ trưởng Nông nghiệp Mỹ Sonny Perdue đã hứa với Chính phủ Mỹ sẽ bảo vệ người nông dân trước những động thái áp thuế của Trung Quốc, nhưng chưa đưa ra kế hoạch cụ thể sẽ làm thế nào.

Không chỉ tác động đến tình hình sản xuất của nông dân, thuế nhập khẩu lên mặt hàng thép và nhôm còn kéo theo tổn thất cho một số doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh thiết bị nông nghiệp, từ các công ty nhỏ như A&P Grain cho tới những tập đoàn toàn cầu lớn như Deere hay Caterpillar

Giá thép tăng cao khiến áp lực chi phí cho hoạt động kinh doanh lên các doanh nghiệp lớn hơn, khi mà chi phí này chiếm tới khoảng 10% chi phí trực tiếp của các nhà sản xuất thiết bị, nhưng nhu cầu sử dụng thiết bị nông nghiệp của nông dân lại tụt giảm.

Số liệu của Viện Sắt Thép Hoa Kỳ cho thấy, năm 2017, khoảng 95.000 tấn thép đã được sử dụng phục vụ cho lĩnh vực nông nghiệp, trong khi tới 14 triệu tấn thép được sử dụng trong ngành công nghiệp.

Theo tờ Reuters, các nhà máy thép của Mỹ thường điều chỉnh giá 1 lần mỗi năm, chủ yếu trong quý I. Nhưng từ tháng 1 năm nay, giá thép nội địa đã thay đổi tới 4 lần, tăng thêm 20-40% tùy nhà cung cấp, phụ thuộc vào tín hiệu từ diễn biến tranh chấp thương mại Mỹ - Trung Quốc.

Trả lời phỏng vấn Reuters, đại diện Deere cho biết công ty này sẽ phải chấp nhận việc giá thép tăng cao và cân đối lại bằng cách cắt giảm chi phí ở những hạng mục khác, chờ đợi những tín hiệu khả quan hơn từ chính quyền hai quốc gia.