Ngày 03/7/1957, Thủ tướng Chính phủ ban hành Nghị định số 290/TTG thành lập Ban Quản lý thị trường Trung ương và các Ban Quản lý thị trường tại các tỉnh, thành phố và khu tự trị trong cả nước. Đây là mốc son đánh dấu sự hình thành và bắt đầu quá trình phát triển của lực lượng Quản lý thị trường.
Sau năm 1975 thống nhất đất nước, toàn quốc ra sức xây dựng kinh tế, lúc này tình trạng đầu cơ buôn lậu, kinh doanh trái phép có dấu hiệu tái diễn và ngày càng phổ biến. Để hiện thực hóa chủ trương tăng cường thương nghiệp xã hội chủ nghĩa và quản lý thị trường, sau khi có Quyết định số 190/CT ngày 16/7/1982 thành lập Ban chỉ đạo Quản lý thị trường Trung ương trực thuộc Hội đồng Bộ trưởng để hướng dẫn chỉ đạo các ngành, các cấp tổ chức thực hiện công tác quản lý thị trường, Hội đồng Bộ trưởng có Nghị quyết số 249/HĐBT ngày 02/10/1985 tổ chức lực lượng chuyên trách kiểm tra, kiểm soát thị trường, thành lập Đội Quản lý thi trường trực thuộc Ban chỉ đạo Quản lý thị trường cấp tỉnh, thành phố, đặc khu trực thuộc Trung ương và cấp huyện, thị xã. Đây tiếp tục là dấu mốc quan trọng ghi dấu việc hệ thống tổ chức Quản lý thị trường bắt đầu hình thành lực lượng thường trực chuyên trách kiểm tra, kiểm soát thị trường trên khắp các địa bàn trong cả nước.
Kể từ khi được thành lập, lực lượng Quản lý thị trường luôn làm tốt công tác thường trực giúp việc, tham mưu cho Ban Chỉ đạo chống buôn lậu, hàng giả và gian lận thương mại ở Trung ương và địa phương, đóng góp nhiều thành tích trong công tác đấu tranh chống buôn lậu, hàng giả và gian lận thương mại.
