Bộ Công Thương ban hành Kế hoạch xây dựng, vận hành và quản lý Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài vừa ký Quyết định số 400/QĐ-BCT ngày 06/3/2026 về việc ban hành Kế hoạch thực hiện nhiệm vụ “Xây dựng, vận hành và quản lý Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương".

Xây dựng và vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm đồng nhất, đồng bộ

Theo đó, mục tiêu chung của Kế hoạch là xây dựng và vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm đồng nhất, đồng bộ, tập trung trong Hệ thống quản lý sản phẩm, hàng hóa của Bộ Công Thương nhằm phục vụ quản lý nhà nước đối với toàn bộ các nhóm sản phẩm, hàng hóa thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương, bảo đảm quản lý xuyên suốt các khâu từ nhập khẩu, sản xuất, chế biến, đóng gói, lưu thông, phân phối đến tiêu dùng.

Hệ thống được triển khai theo lộ trình, trong đó giai đoạn đầu tập trung xây dựng và triển khai thí điểm Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm, đáp ứng yêu cầu cấp thiết trong quản lý an toàn thực phẩm, kiểm soát thị trường và bảo vệ người tiêu dùng; trên cơ sở đó từng bước mở rộng áp dụng đối với các nhóm hàng hóa khác như thuốc lá, dệt may, da giày, giấy, phụ tùng ô tô - xe máy, linh kiện, phụ kiện công nghiệp hỗ trợ... và các nhóm hàng hóa có yêu cầu quản lý đặc thù khác.

Bộ Công Thương ban hành Kế hoạch xây dựng, vận hành và quản lý Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm
Bộ Công Thương ban hành Kế hoạch thực hiện nhiệm vụ “Xây dựng, vận hành và quản lý Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương"

Hệ thống Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm bảo đảm kết nối, chia sẻ dữ liệu với kho dữ liệu dùng chung của Bộ Công Thương; kết nối, liên thông, chia sẻ dữ liệu bắt buộc với Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đồng thời kết nối với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu của Bộ Tài chính, Bộ Công an, Bộ Y tế và các cơ quan có liên quan, phục vụ công tác quản lý thuế, hải quan, phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng kém chất lượng, truy vết, xử lý vi phạm và bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng.

Khai thác, phân tích dữ liệu truy xuất nguồn gốc phục vụ công tác quản lý nhà nước, dự báo thị trường, phòng ngừa rủi ro và hỗ trợ hoạch định chính sách; nghiên cứu, ứng dụng các công nghệ số tiên tiến (dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo...) ở mức hỗ trợ, phù hợp với điều kiện thực tiễn và năng lực triển khai.

Thông qua việc triển khai Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, tăng cường minh bạch hóa thông tin hàng hóa trên thị trường, hỗ trợ doanh nghiệp tuân thủ quy định pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng và doanh nghiệp, đồng thời đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số ngành công thương và hội nhập kinh tế quốc tế.

Hết năm 2026 sẽ đưa vào vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm tập trung, thống nhất

Kế hoạch đặt mục tiêu cụ thể, đến hết năm 2026, hoàn thành xây dựng và đưa vào vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm tập trung, thống nhất trong Hệ thống quản lý sản phẩm công nghiệp do Bộ Công Thương quản lý, bảo đảm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước đối với thực phẩm lưu thông trên thị trường.

Tổ chức triển khai thí điểm truy xuất nguồn gốc đối với một số nhóm thực phẩm trọng điểm, ưu tiên các nhóm có nguy cơ rủi ro cao, sản phẩm lưu thông qua chuỗi phân phối hiện đại, thương mại điện tử và hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu.

Đồng thời, hoàn thiện chuẩn dữ liệu truy xuất nguồn gốc, quy trình nghiệp vụ, mô hình tổ chức vận hành và cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu, bảo đảm khả năng liên thông, tích hợp với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu của các bộ, ngành.

Đến năm 2027, mở rộng áp dụng truy xuất nguồn gốc bắt buộc đối với các nhóm thực phẩm thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương theo lộ trình phù hợp, bảo đảm tính khả thi và đồng bộ trong tổ chức thực hiện.

Tích hợp các công cụ tổng hợp, phân tích dữ liệu, giám sát thị trường và cảnh báo sớm rủi ro về an toàn thực phẩm, gian lận thương mại, hàng giả, hàng kém chất lượng.

Phát huy hiệu quả sử dụng, phân tích dữ liệu truy xuất nguồn gốc trong hỗ trợ công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát thị trường và truy vết nguồn gốc sản phẩm theo quy định của pháp luật.

Giai đoạn 2028-2030, trên cơ sở Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm đã vận hành ổn định, từng bước mở rộng áp dụng truy xuất nguồn gốc đối với nhóm sản phẩm công nghiệp khác do Bộ Công Thương quản lý, như: thuốc lá, dệt may, da giày, giấy, phụ tùng ô tô - xe máy, linh kiện, phụ kiện công nghiệp hỗ trợ… và các nhóm sản phẩm khác theo yêu cầu quản lý nhà nước.

Hoàn thiện cơ sở dữ liệu truy xuất nguồn gốc dùng chung, bảo đảm kết nối, liên thông đồng bộ với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu quốc gia và chuyên ngành; từng bước hình thành nền tảng dữ liệu phục vụ quản lý nhà nước, hoạch định chính sách và phát triển thị trường.

Định hướng 2030-2035, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật cho Hệ thống quản lý sản phẩm, hàng hóa của Bộ Công Thương tích hợp truy xuất nguồn gốc, trong đó Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm là cấu phần nòng cốt, bảo đảm vận hành ổn định, an toàn, bền vũng và có khả năng mở rộng lâu dài.

Mở rộng phạm vi áp dụng truy xuất nguồn gốc đối với hầu hết các nhóm sản phẩm công nghiệp chủ lực thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương, hình thành chuỗi truy xuất nguồn gốc đầy đủ, xuyên suốt vòng đời sản phẩm.

Thực hiện kết nối đồng bộ, thông suốt với Cổng thông tin truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa quốc gia, các hệ thống truy xuất nguồn gốc của các bộ, ngành, địa phương và các hệ thống, cơ sở dữ liệu quốc gia khác.

Việc triển khai Hệ thống truy xuất nguồn gốc trong Kế hoạch này được áp dụng đối với thực phẩm và các sản phẩm công nghiệp thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Công Thương, bao gồm các khâu chế biến, đóng gói, bảo quản, vận chuyển, lưu thông, phân phối, bán buôn, bán lẻ và xuất khẩu, nhập khẩu, ưu tiên áp dụng đối với nhóm sản phẩm trọng điểm, sản phẩm có nguy cơ rủi ro cao, sản phẩm lưu thông trên thị trường nội địa với quy mô lớn, tham gia chuỗi cung ứng hiện đại và thương mại điện tử.

Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm được triển khai trên phạm vi toàn quốc, bảo đảm quản lý thống nhất, tập trung từ Trung ương đến địa phương; từ cơ quan quản lý nhà nước đến tổ chức, doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh và người tiêu dùng.

Từng bước mở rộng phạm vi áp dụng theo lộ trình

Việc truy xuất nguồn gốc thực phẩm trong phạm vi quản lý của Bộ Công Thương được thực hiện trên cơ sở kết nối, kế thừa và liên thông dữ liệu với Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản của Bộ Nông nghiệp và Môi trường đối với các khâu sản xuất ban đầu, vùng nguyên liệu; đồng thời kết nối, chia sẻ dữ liệu với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu của Bộ Tài chính, Bộ Công an, Bộ Y tế, Bộ Khoa học và Công nghệ, các cơ quan, tổ chức có liên quan theo quy định của pháp luật.

Theo lộ trình triển khai, trên cơ sở Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm vận hành ổn định, phạm vi áp dụng sẽ từng bước được mở rộng đối với các nhóm sản phẩm công nghiệp khác do Bộ Công Thương quản lý, như: thuốc lá, dệt may, da giày, giấy, phụ tùng ô tô - xe máy, linh kiện, phụ kiện công nghiệp hỗ trợ và các nhóm sản phẩm khác theo yêu cầu quản lý nhà nước trong từng giai đoạn.

Kế hoạch này áp dụng với các đối tượng là cơ quan quản lý nhà nước ở Trung ương và địa phương tham gia quản lý, giám sát, khai thác và sử dụng dữ liệu truy xuất nguồn gốc phục vụ công tác quản lý nhà nước theo chức năng, nhiệm vụ được giao.

Doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở nhập khẩu, sản xuất, chế biến, đóng gói, bảo quản, vận chuyển, phân phối, kinh doanh thực phẩm và các tổ chức, cá nhân có liên quan tham gia chuỗi cung ứng thực phẩm và các sản phẩm công nghiệp khác thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương.

Người tiêu dùng, tổ chức, cá nhân khai thác thông tin truy xuất nguồn gốc thông qua các công cụ tra cứu của Hệ thống nhằm tiếp cận thông tin minh bạch về nguồn gốc, quá trình lưu thông của sản phẩm thực phẩm.

Quyết định có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành (06/3/2026).

Huyền My