Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, với sự tham dự của đại diện lãnh đạo UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; đại diện các sở, ban, ngành địa phương, các Tổng công ty Điện lực, Công ty Điện lực, cùng đại diện các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân. Hội nghị được kết nối đến hơn 700 điểm cầu trên toàn quốc.
Hội nghị Phổ biến, thúc đẩy phát triển điện mặt trời mái nhà và triển khai thực hiện nhiệm vụ tại Chỉ thị số 10/CT-TTg ngày 30/3/2026 của Thủ tướng Chính phủ là dịp để các bộ, ngành, địa phương và đơn vị ngành Điện thống nhất cách thức triển khai, chia sẻ kinh nghiệm và tháo gỡ những khó khăn phát sinh trong thực tiễn, qua đó thúc đẩy phát triển ĐMTMN tự sản xuất, tự tiêu thụ và thực hiện các mục tiêu tại Chỉ thị số 10/CT-TTg.
Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo quyết liệt phát triển điện mặt trời mái nhà
Phát biểu khai mạc Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài cho biết, để đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia và đẩy mạnh phát triển điện mặt trời mái nhà (ĐMTMN) tự sản xuất, tự tiêu thụ, trong thời gian vừa qua, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo và hành động rất quyết liệt, tiêu biểu là việc ban hành Chỉ thị số 10/CT-TTg ngày 30/3/2026 về tăng cường thực thi tiết kiệm điện và phát triển ĐMTMN.
Cùng với đó, khung pháp lý đồng bộ từ Nghị định số 58/2025/NĐ-CP và Nghị định số 243/2026/NĐ-CP ngày 26/6/2026 về phát triển năng lượng tái tạo và năng lượng mới đã tạo ra hành lang pháp lý mạnh mẽ để thực hiện hóa mục tiêu này. Gần đây nhất, Bộ Công Thương cũng đã ban hành Văn bản đôn đốc số 74/BCT ngày 16/9/2026 gửi các bộ, ngành, địa phương về việc triển khai lắp đặt ĐMTMN tự sản xuất, tự tiêu thụ tại các tòa nhà cơ quan công sở, trường học, bệnh viện.
“Tuy nhiên, để các chủ trương và chính sách này thực sự phát huy hiệu quả trong thực tiễn, yếu tố quyết định chính là sự chủ động, tinh thần trách nhiệm và sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan, đơn vị liên quan, đặc biệt là sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương”, Thứ trưởng nhấn mạnh.
Theo Thứ trưởng, trong bối cảnh việc thực hiện Quy hoạch điện VIII điều chỉnh đang được đôn đốc quyết liệt, kết quả thực hiện trên cả nước hiện chưa được như kỳ vọng. Nếu các nguồn điện không được đưa vào vận hành kịp thời, việc đảm bảo cung ứng điện trong các năm sắp tới, đặc biệt là giai đoạn đến năm 2030, sẽ đối mặt với nguy cơ căng thẳng.
Bên cạnh các giải pháp về chuyển dịch phụ tải, điều chỉnh phụ tải và thực thi tiết kiệm năng lượng, công tác phát triển ĐMTMN tự sản xuất, tự tiêu thụ có vai trò quan trọng. Do đó, Bộ Công Thương đề nghị các địa phương và các đơn vị ngành Điện tập trung triển khai các nhiệm vụ trọng tâm.
Đối với các địa phương, Bộ Công Thương đề nghị UBND các tỉnh, thành phố khẩn trương ban hành và chỉ đạo thực hiện kịp thời Kế hoạch hành động tại địa phương nhằm hiện thực hóa các mục tiêu của Chỉ thị số 10/CT-TTg. Đồng thời, rà soát, đẩy mạnh việc lắp đặt, đưa vào sử dụng ĐMTMN tự sản xuất, tự tiêu thụ trên các tòa nhà công sở, trường học, bệnh viện và các công trình thuộc thẩm quyền quản lý, phấn đấu hoàn thành toàn bộ mục tiêu trước mùa khô năm 2027.
Đối với các đơn vị điện lực, Bộ Công Thương yêu cầu lãnh đạo các Tổng công ty Điện lực, Công ty Điện lực quán triệt tinh thần phục vụ, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, chính quyền địa phương; hỗ trợ tối đa về mặt kỹ thuật, phương án đấu nối và hướng dẫn vận hành an toàn trong quá trình lắp đặt.
Đối với công tác tháo gỡ vướng mắc, Bộ Công Thương đề nghị các đại biểu tham dự Hội nghị tập trung chia sẻ thực trạng thi hành chính sách, nêu rõ các khó khăn, nút thắt phát sinh từ thực tiễn để cùng thảo luận, thống nhất các giải pháp tháo gỡ, tạo điều kiện thuận lợi nhất nhằm đạt được các mục tiêu đã đề ra tại Chỉ thị số 10/CT-TTg.
Về phía Bộ Công Thương, Bộ sẽ luôn đồng hành cùng các địa phương và cơ quan, đơn vị; phối hợp chặt chẽ để rà soát hành lang pháp lý, đơn giản hóa các thủ tục hành chính, tháo gỡ mọi điểm nghẽn để tạo điều kiện tối đa cho các tổ chức, cá nhân tham gia phát triển ĐMTMN tự sản xuất, tự tiêu thụ.
Chính sách mới tháo gỡ vướng mắc, thúc đẩy phát triển ĐMTMN tự sản, tự tiêu
Tại Hội nghị, đại diện Cục Điện lực đã trình bày các điểm cơ bản của Nghị định số 243/2026/NĐ-CP, Nghị định số 58/2025/NĐ-CP và các nhiệm vụ tại Chỉ thị số 10/CT-TTg.
Theo đó, Nghị định số 243/2026/NĐ-CP đã mở rộng đối tượng và không gian lắp đặt ĐMTMN. Ngoài các nhà có mái truyền thống, quy định mới mở rộng áp dụng đối với công trình có kết cấu dạng nhà, phần kết cấu bao quanh công trình và các công trình sử dụng đất đa mục đích phù hợp với Luật Đất đai.
Các quy định mới cũng hướng tới đơn giản hóa thủ tục phát triển ĐMTMN theo cấp điện áp đấu nối. Đối với cấp hạ áp, không phân biệt có hay không bán điện dư, chủ đầu tư chỉ cần gửi Thông báo phát triển theo Mẫu số 01 tới UBND cấp xã và không yêu cầu hồ sơ kèm theo; việc triển khai áp dụng cơ chế hậu kiểm.
Đối với công suất dưới 1 kW, như hệ thống điện mặt trời phục vụ đèn chiếu sáng sân vườn, được miễn thủ tục thông báo.
Trong thời gian 10 ngày, nếu UBND cấp xã không có phản hồi hoặc cảnh báo về khả năng quá tải lưới điện, người dân và tổ chức được chủ động tiến hành lắp đặt theo quy định.
Đối với cấp trung áp, trường hợp không bán điện dư thì gửi Thông báo theo Mẫu số 02 tới UBND cấp tỉnh; trường hợp có bán điện dư thì thực hiện nộp hồ sơ Đăng ký phát triển tại Trung tâm Hành chính công cấp tỉnh để cơ quan chuyên môn kiểm soát.
Về cơ chế bán sản lượng điện dư, quy định mới mở rộng đối tượng mua điện dư, trong đó cho phép các đơn vị sở hữu lưới điện riêng như chủ đầu tư hạ tầng khu công nghiệp được mua lại điện dư của các doanh nghiệp trong khu công nghiệp.
Tỷ lệ sản lượng điện dư được bán cũng được nâng từ mức 20% trước đây lên tối đa 50% sản lượng điện phát ra. Đặc biệt, trong giai đoạn 2026-2030, các bên được phép thỏa thuận mua bán trên 50%.
Giá mua điện dư được áp dụng bằng giá điện thị trường bình quân của năm trước liền kề. Theo thông tin được trình bày tại Hội nghị, mức giá tham chiếu khoảng 1.100 đồng/kWh trong năm 2025 và khoảng 800-900 đồng/kWh trong năm 2026.
Chỉ thị số 10/CT-TTg đặt mục tiêu phấn đấu hằng năm có khoảng 10% cơ quan công sở và 10% hộ gia đình lắp đặt, sử dụng điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ; hoặc đạt tổng công suất phát triển tương đương khoảng 20% công suất lắp đặt theo kế hoạch giai đoạn 2026-2030. Phấn đấu đến năm 2030 có 50% các tòa nhà công sở và 50% nhà dân sử dụng điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu.
Tính đến nay, đã có 27 bộ, ngành và 26/34 tỉnh, thành phố ban hành Kế hoạch thực hiện Chỉ thị số 10/CT-TTg.
Các địa phương cùng ngành Điện vào cuộc quyết liệt
Bắc Ninh: Tiên phong ban hành chính sách hỗ trợ tài chính
Theo đại diện Sở Công Thương thành phố Bắc Ninh, Bắc Ninh là địa phương có mật độ công nghiệp cao, tiềm năng điện mặt trời mái nhà theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh giai đoạn 2025-2030 là 3.392 MW, hiện đã đạt 33 MW. Tỉnh đã phân bổ chỉ tiêu lắp đặt cho 27 xã, phường với 13 MW và 12 cơ sở y tế với 2.300 kW.
Đặc biệt, Bắc Ninh là địa phương đầu tiên trình HĐND tỉnh (cũ) ban hành Nghị quyết số 21/2026/NQ-HĐND, có hiệu lực từ ngày 1/8/2026, hỗ trợ trực tiếp cho hộ gia đình. Theo đó, mức hỗ trợ là 1 triệu đồng/kW điện mặt trời mái nhà, tối đa 3 triệu đồng/hộ; hỗ trợ 1 triệu đồng/kWh đối với hệ thống lưu trữ điện BESS, tối đa 3 triệu đồng/hộ.
Tổng mức hỗ trợ tối đa là 6 triệu đồng/hộ. Thủ tục giải ngân được thực hiện công khai qua cấp xã trong vòng 15 ngày làm việc. Nhờ chính sách hỗ trợ, hiện đã có hơn 2.500 hộ gia đình trên địa bàn thành phố đăng ký tham gia lắp đặt ĐMTMN.
Lai Châu: Đưa điện mặt trời đến vùng sâu, vùng xa, hộ nghèo
Trong khi đó, đại diện Sở Công Thương tỉnh Lai Châu cho biết, địa phương hiện có hơn 3.000 khách hàng công sở, doanh nghiệp và hơn 2.000 hộ dân, tương đương 2,4%, chưa có điện lưới quốc gia.
Tỉnh đã tham mưu ban hành Nghị quyết của HĐND hỗ trợ 50 triệu đồng/hộ nghèo, hộ đồng bào dân tộc thiểu số để lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà công suất 2,5 kW có lưu trữ, phục vụ các nhu cầu sinh hoạt như nấu cơm, quạt, tivi và chiếu sáng. Cùng với đó là chính sách hỗ trợ 5 triệu đồng/hộ đấu nối sau công tơ.
Sự phối hợp của lực lượng bộ đội, chính quyền và ngành Điện đã mang lại hiệu quả, lan tỏa ra hơn 300 hộ khá giả tự đầu tư theo. Tỉnh cũng quy định bắt buộc các trường học liên cấp biên giới và công trình công sở mới xây dựng phải tích hợp điện mặt trời mái nhà.
EVNNPC: Quyết liệt giao KPI, kiến nghị điều chỉnh khung giờ cao điểm
Đại diện Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) cho biết, đơn vị đang quản lý phụ tải chiếm hơn 1/3 toàn quốc. Năm 2026, Pmax đạt 21.142 MW, mức tăng trưởng gần bằng công suất của một nhà máy thủy điện Sơn La. Ngày 27/7/2026, khu vực miền Bắc ghi nhận mức thiếu hụt công suất tới 1.280 MW.
Để hiện thực hóa các mục tiêu đề ra, Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) đã giao chỉ tiêu (KPI) phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ cụ thể đến từng Công ty Điện lực, phân bổ sâu rộng từ cấp Lãnh đạo, Trưởng phòng đến từng công nhân, tổ đội sản xuất và lấy đây làm căn cứ đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ. Nhờ sự quyết liệt đó, chỉ trong 9 tháng đầu năm 2026, EVNNPC đã đưa vào vận hành 709 MW điện mặt trời mái nhà (đạt 104% kế hoạch năm 2026), nâng tổng công suất phát triển mới giai đoạn 2025–2026 lên 1.032 MW.
Để thúc đẩy hơn nữa sự phát triển của ĐMTMN cũng như tạo điều kiện thuận lợi cho công tác đảm bảo cung ứng điện trên địa bàn, EVNNPC kiến nghị xem xét điều chỉnh khung giờ cao điểm giá điện miền Bắc phù hợp với thực tế (theo quy định hiện hành khung giờ cao điểm đang là 12h30-15h30 và 21h00-23h00); liên thông Cổng dịch vụ công Quốc gia đến cấp huyện, điện lực huyện để rút ngắn thời gian tiếp nhận hồ sơ; đồng thời xem xét điều chỉnh tăng giá mua điện đối với các dự án thủy điện nhỏ và vừa để thu hút đầu tư nguồn phát.
EVNSPC: Đẩy mạnh công khai, minh bạch và hỗ trợ doanh nghiệp
Đại diện Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) cho biết, đơn vị hiện quản lý gần 49.000 hệ thống điện mặt trời mái nhà với tổng công suất khoảng 5.000 MW, trong đó có 4.438 hệ thống tự sản tự tiêu với 586 MW.
EVNSPC đã chủ động công khai toàn bộ năng lực tải của lưới điện trên website, gửi tin nhắn Zalo/App cho khách hàng và cam kết trả lời hồ sơ đấu nối cho địa phương trong vòng 3 ngày.
Tuy nhiên, tỷ lệ công sở lắp điện mặt trời mái nhà trên địa bàn 8 tỉnh, thành mới đạt 56 hệ thống, còn thấp so với mục tiêu Chỉ thị số 10/CT-TTg. Bên cạnh đó, còn khoảng 1.700 hệ thống thuộc giai đoạn chuyển tiếp cần tiếp tục được hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ pháp lý.
Để khắc phục tình trạng này, EVNSPC cho biết đang tiếp tục triển khai các giải pháp đồng bộ, phối hợp chặt chẽ với Sở Công Thương và chính quyền địa phương đôn đốc, hướng dẫn hoàn thiện thủ tục pháp lý cho hơn 1.700 hệ thống chuyển tiếp, đồng thời kiến nghị địa phương bố trí nguồn vốn nhằm đẩy mạnh lắp đặt điện mặt trời mái nhà tại các cơ quan công sở theo đúng mục tiêu của Chỉ thị số 10/CT-TTg
Tăng tốc triển khai ĐMTMN tại công sở, trường học, bệnh viện
Phát biểu tại Hội nghị, ông Trần Hoài Trang, Phó Cục trưởng Cục Điện lực, cho biết việc phát triển ĐMTMN tự sản xuất, tự tiêu thụ trên mái cơ quan công sở, trường học, bệnh viện cũng như các hộ gia đình trên toàn quốc là nhiệm vụ rất quan trọng. Trong thời gian tới, dự báo phụ tải tiêu thụ điện, đặc biệt là tại khu vực miền Bắc, sẽ tăng trưởng rất cao. Do đó, Lãnh đạo Chính phủ và Lãnh đạo Bộ Công Thương đặc biệt quan tâm và chỉ đạo sát sao công tác này.
Thời gian qua, Bộ Công Thương đã ban hành các văn bản đề nghị UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo các Sở Công Thương và các đơn vị điện lực liên quan thực hiện nghiêm túc, đúng kế hoạch đề ra tại Chỉ thị số 10/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, cũng như các chỉ tiêu phát triển ĐMTMN trong Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.
Đến thời điểm hiện nay, tiến độ thực hiện trên cả nước nhìn chung còn rất chậm. Mặc dù các địa phương đã ban hành kế hoạch triển khai, kết quả đạt được vẫn chưa như kỳ vọng và đòi hỏi toàn hệ thống phải khẩn trương, quyết liệt hơn nữa trong khâu tổ chức thực hiện.
Bộ Công Thương đề nghị UBND các tỉnh, thành phố, các sở, ban, ngành và các đơn vị điện lực tập trung triển khai 3 nhóm nhiệm vụ trọng tâm sau đây:
Thứ nhất, đối với các địa phương (UBND các tỉnh, thành phố): Khẩn trương ban hành và chỉ đạo triển khai kịp thời Kế hoạch hành động tại địa phương để hiện thực hóa các mục tiêu của Chỉ thị số 10/CT-TTg. Rà soát, đẩy mạnh việc lắp đặt và đưa vào sử dụng hệ thống ĐMTMN tự sản xuất, tự tiêu thụ trên các tòa nhà cơ quan công sở, trường học, bệnh viện thuộc thẩm quyền quản lý. Phấn đấu hoàn thành toàn bộ mục tiêu này trước ngày 31/3/2027 (trước mùa khô năm 2027).
Thứ hai, đối với các Tập đoàn, Tổng công ty và Công ty Điện lực: Quán triệt tinh thần phục vụ, chủ động phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, đơn vị và chính quyền địa phương. Hỗ trợ tối đa cho người dân và doanh nghiệp về đấu nối, tiêu chuẩn kỹ thuật thiết bị lắp đặt, vận hành an toàn và kết nối với hệ thống điện quốc gia. Chủ động tháo gỡ các nút thắt, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn.
Thứ ba, đối với công tác phối hợp và chia sẻ kinh nghiệm: Đề nghị tăng cường chia sẻ việc thực hiện chính sách, đặc biệt là tháo gỡ các vướng mắc trong quá trình triển khai. Chủ động liên hệ, trao đổi kinh nghiệm với các địa phương, đơn vị đã triển khai thành công ĐMTMN để học hỏi các mô hình tổ chức thực hiện hiệu quả.
