Thương mại khu vực phía Nam duy trì đà tăng trưởng tích cực
Theo báo cáo tại Hội nghị ngành Công Thương các tỉnh, thành phố khu vực phía Nam lần thứ XII - năm 2026, trong 9 tháng đầu năm 2026, hoạt động thương mại khu vực phía Nam tiếp tục tăng trưởng tích cực.
Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ của khu vực phía Nam trong 9 tháng đạt 2.858.823 tỷ đồng, tăng 16,5% so với cùng kỳ, chiếm 48,2% tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ cả nước. Trong khi đó, cả nước đạt 5.925.700 tỷ đồng, tăng 13,4%.
Các tỉnh, thành phố khu vực phía Nam đều có mức tăng trưởng tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ cao hơn mức tăng trưởng bình quân cả nước.
Xét về tỷ trọng đóng góp doanh thu thương mại, dịch vụ trong khu vực, Thành phố Hồ Chí Minh chiếm 52,1%; Thành phố Đồng Nai chiếm 12,0%; tỉnh An Giang chiếm 8,2%; Thành phố Cần Thơ chiếm 6,9%; tỉnh Tây Ninh chiếm 6,1%; tỉnh Vĩnh Long chiếm 5,3%; tỉnh Đồng Tháp chiếm 5,0% và tỉnh Cà Mau chiếm 4,3%.
Kết quả này tiếp nối mức tăng trưởng của năm 2025, khi tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ khu vực phía Nam đạt 3.927.598 tỷ đồng, tăng 16,5% so với cùng kỳ.
Thị trường thương mại trong nước năm 2025 và 9 tháng đầu năm 2026 phục hồi ổn định. Nguồn cung hàng hóa dồi dào, đa dạng, đáp ứng kịp thời nhu cầu tiêu dùng của người dân; không xảy ra hiện tượng thiếu hàng hoặc tăng giá đột biến.
Các chương trình bình ổn thị trường tiếp tục được triển khai gắn với Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”. Mạng lưới điểm bán hàng bình ổn, nhất là các mặt hàng thiết yếu, được mở rộng đến vùng nông thôn, khu dân cư và khu vực tập trung đông công nhân.
Cùng với tăng trưởng tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ, hệ thống phân phối phục vụ thương mại khu vực phía Nam tiếp tục được củng cố và mở rộng. Các loại hình kinh doanh phát triển đa dạng, góp phần đáp ứng nhu cầu mua sắm của người dân tại các địa phương.
Hệ thống phân phối và hạ tầng thương mại tiếp tục được mở rộng
Theo báo cáo, khu vực phía Nam hiện có 2.305 chợ, chiếm khoảng 28,3% cả nước; 429 siêu thị, chiếm khoảng 39,1%; 108 trung tâm thương mại, chiếm khoảng 38,4% và 5.648 cửa hàng tiện lợi.
Trong năm 2026, tỉnh Tây Ninh có một trung tâm thương mại mới đi vào hoạt động là Trung tâm thương mại Aeon. Tỉnh Đồng Tháp có hai dự án siêu thị đang được đầu tư, gồm go! Lai Vung, dự kiến tháng 10/2026 và go! Cai Lậy, dự kiến tháng 12/2026. Thành phố Hồ Chí Minh phát triển thêm ba siêu thị, trung tâm thương mại.
Bên cạnh hệ thống bán lẻ, các địa phương quan tâm phát triển hạ tầng xăng dầu nhằm bảo đảm cung ứng kịp thời nhu cầu của người dân.
Thành phố Cần Thơ có 950 cửa hàng xăng dầu, 11 kho đầu mối và 8 kho trung chuyển với tổng sức chứa 353.780 m³. Thành phố Hồ Chí Minh có 1.179 cửa hàng bán lẻ xăng dầu; tỉnh Vĩnh Long có 979 cửa hàng bán lẻ đang hoạt động; tỉnh An Giang có 1.162 cửa hàng bán lẻ và 24 kho xăng dầu với sức chứa khoảng 62.242 m³.
Tỉnh Tây Ninh có năng lực dự trữ xăng dầu toàn tỉnh gần 100.000 m³, trong đó có 5 kho xăng dầu với tổng sức chứa 29.850 m³ và 845/893 cửa hàng xăng dầu đang hoạt động. Tỉnh Cà Mau có 608 cửa hàng bán lẻ xăng dầu, 50 điểm bán xăng dầu bằng thiết bị quy mô nhỏ đang hoạt động và 9 kho xăng dầu với tổng sức chứa 10.625 m³.
Công tác bảo đảm cung cầu, bình ổn thị trường, dự trữ hàng hóa và nguồn cung xăng dầu được tăng cường, nhất là trong các dịp lễ, Tết. Các địa phương đồng thời triển khai hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền và cung cấp dữ liệu hóa đơn điện tử trong kinh doanh xăng dầu.
Đối với hạ tầng logistics, tỉnh Tây Ninh có 17 trung tâm logistics được quy hoạch với tổng diện tích 1.246 ha, trong đó 2 trung tâm đã đi vào hoạt động.
Tỉnh An Giang có 16 trung tâm logistics theo quy hoạch. Thành phố Cần Thơ hiện có 3 trung tâm logistics đang hoạt động, dự kiến đến năm 2030 có 11 trung tâm.
Cảng hàng không quốc tế Cần Thơ được quy hoạch trung tâm logistics hàng không khoảng 100 ha. Tổ hợp công nghiệp, logistics gắn với cảng hàng không có chức năng chế biến nông sản và phát triển chuỗi kho lạnh. Cùng với cảng biển Trần Đề và các tuyến cao tốc, đây là điều kiện để thúc đẩy xuất khẩu trực tiếp, giảm phụ thuộc vào các cảng khu vực Đông Nam Bộ.
Thương mại điện tử và hoạt động kết nối cung cầu được đẩy mạnh
Trong 9 tháng đầu năm 2026, các địa phương đẩy mạnh hoạt động xúc tiến thương mại khu vực phía Nam, khai thác tiềm năng thị trường nội địa, hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã đưa nông sản và sản phẩm OCOP lên các sàn thương mại điện tử.
Tại Thành phố Cần Thơ, ngành Công Thương triển khai 10 hoạt động xúc tiến thương mại trong nước, tổ chức 3 đoàn công tác tại các tỉnh phía Bắc, Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long; hỗ trợ doanh nghiệp kết nối tiêu thụ sản phẩm với các hệ thống phân phối như Aeon, Walmart, Central Group, Lotte và Mega Market.
Thành phố cũng triển khai Chương trình “Khuyến mại tập trung năm 2026”, Cần Thơ Mega Sale, Chợ hoa Xuân Bính Ngọ; cập nhật 42 sự kiện giao thương trực tuyến và phối hợp với Viettel Post hỗ trợ logistics số, thương mại điện tử.
Tỉnh Vĩnh Long tổ chức 4 hội chợ, tham gia 17 lượt sự kiện trưng bày trong và ngoài tỉnh, tổ chức 3 phiên chợ hàng Việt về nông thôn, 4 chương trình kết nối cung cầu trong tỉnh và 3 chương trình kết nối tại địa phương khác.
Trong lĩnh vực thương mại điện tử, Vĩnh Long tổ chức “Tuần lễ vươn mình nông sản Vĩnh Long”, thu hút hơn 14 triệu lượt xem trên TikTok; tổ chức 6 lớp tập huấn, 3 phiên phát trực tiếp thu hút hơn 164.418 lượt xem và triển khai mô hình điểm “Xã thương mại điện tử - Chợ Lách Vươn Mình”.
Sàn giao dịch thương mại điện tử Vĩnh Long (vinhlongtrade.vn) duy trì thông tin của 333 doanh nghiệp với 924 sản phẩm, trong đó khoảng 90% là sản phẩm OCOP.
Tỉnh Đồng Tháp đã tổ chức 7 chương trình trưng bày sản phẩm OCOP, sản phẩm đặc trưng, truyền thống tại các sự kiện của tỉnh; kết nối, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia 17 hội chợ, triển lãm trong nước và tổ chức 5 phiên chợ chuyên đề hàng Việt, sản phẩm OCOP và sản phẩm thương mại.
Đối với thương mại điện tử, Đồng Tháp tổ chức 4 lớp tập huấn ứng dụng công nghệ số cho khoảng 430 đại biểu, phối hợp tổ chức 5 phiên phát trực tiếp quảng bá nông sản và sản phẩm OCOP trên TikTok Shop, Shopee. Kết quả, hỗ trợ 32 nhà bán hàng mới, tiếp cận trên 6,5 triệu lượt người theo dõi và chốt 3.380 đơn hàng.
Tại Tây Ninh, địa phương thực hiện 6 hoạt động thương mại điện tử, hỗ trợ 235 lượt doanh nghiệp, đại biểu tham gia. Theo báo cáo, trong 9 tháng đầu năm 2026, tổng doanh thu toàn sàn khoảng 6.705 tỷ đồng, sản lượng khoảng 41 triệu sản phẩm và khoảng 8.800 nhà bán.
Tỉnh An Giang tổ chức các lớp tập huấn, hướng dẫn đưa sản phẩm OCOP và đặc sản địa phương lên sàn thương mại điện tử; có 352 website và một ứng dụng thông báo bán hàng được xác nhận. Trên 90% hộ kinh doanh nhỏ lẻ triển khai thanh toán không dùng tiền mặt.
Tỉnh Cà Mau tổ chức 7 hội nghị tập huấn thương mại điện tử, hỗ trợ 56 chủ thể OCOP đưa 110 sản phẩm lên sàn thương mại điện tử Buudien.vn. Các sản phẩm OCOP, sản phẩm đặc sản, đặc trưng của địa phương cũng có mặt trên các sàn Shopee, Lazada, TikTok, Tiki và Sendo.
Tại Thành phố Hồ Chí Minh, ngành Công Thương tổ chức Chương trình kết nối cung cầu giữa các tỉnh, thành phố và triển khai thí điểm Sàn giao dịch thịt heo từ ngày 6/4/2026, hướng tới kết nối trực tiếp nhà sản xuất với hệ thống phân phối, minh bạch hóa hóa đơn, giá cả và truy xuất nguồn gốc.
Xuất nhập khẩu duy trì tăng trưởng, tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường
Cùng với thị trường nội địa, hoạt động xuất nhập khẩu tiếp tục đóng góp vào kết quả thương mại khu vực phía Nam trong 9 tháng đầu năm 2026.
Theo báo cáo, tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của khu vực phía Nam ước đạt 138,4 tỷ USD, tăng 10,9% so với cùng kỳ, chiếm 31,9% kim ngạch xuất khẩu cả nước. Trong cùng thời gian, kim ngạch xuất khẩu cả nước đạt 434,3 tỷ USD, tăng 24,5%.
Các địa phương đều ghi nhận tăng trưởng xuất khẩu. Trong đó, Vĩnh Long tăng 22,1%; Tây Ninh tăng 19,0%; Cần Thơ tăng 11,7%; Thành phố Hồ Chí Minh và Cà Mau cùng tăng 10,6%; Đồng Tháp tăng 8,4%; An Giang tăng 8,3% và Đồng Nai tăng 7,0%.
Về quy mô, Thành phố Hồ Chí Minh đạt kim ngạch xuất khẩu 76,0 tỷ USD, chiếm 54,9% toàn khu vực; Đồng Nai đạt 27,5 tỷ USD, chiếm 19,9%; Tây Ninh đạt 15,5 tỷ USD, chiếm 11,2%.
Một số mặt hàng xuất khẩu chủ yếu tiếp tục ghi nhận tăng trưởng. Đối với gạo, Cần Thơ tăng 16,9%, An Giang tăng 16,6%; thủy sản của Cần Thơ tăng 21,8%, Đồng Tháp tăng 2,8%, An Giang tăng 26,5%.
Xuất khẩu nông sản của Cần Thơ tăng 18,8%; rau quả của An Giang tăng 15,4%. Xuất khẩu hàng may mặc của Cần Thơ tăng 18,7%, Vĩnh Long tăng 25,6%; giày dép của Vĩnh Long tăng 28,45%, Đồng Tháp tăng 1,5%.
Đối với nhập khẩu, tổng kim ngạch khu vực phía Nam ước đạt 120,7 tỷ USD, tăng 11,8% so với cùng kỳ, chiếm 26,6% kim ngạch nhập khẩu cả nước.
Trong đó, An Giang tăng 57,1%; Vĩnh Long tăng 19,5%; Tây Ninh tăng 15,6%; Cần Thơ tăng 14,4%; Thành phố Hồ Chí Minh tăng 12,6%; Đồng Tháp tăng 7,2%; Đồng Nai tăng 6,0%. Riêng Cà Mau giảm 26,3% so với cùng kỳ.
Để hỗ trợ doanh nghiệp phát triển thị trường xuất khẩu, các địa phương tiếp tục triển khai hoạt động xúc tiến thương mại, cung cấp thông tin thị trường, hướng dẫn quy định về xuất xứ hàng hóa và tận dụng ưu đãi từ các hiệp định thương mại tự do.
Tại Cần Thơ, ngành Công Thương tăng cường thông tin, cảnh báo thương mại, hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận thị trường Trung Quốc, UAE, EU, Nhật Bản, ASEAN, Thái Lan và các thị trường tiềm năng; triển khai Đề án thúc đẩy doanh nghiệp xuất khẩu trực tiếp vào mạng phân phối nước ngoài và Chương trình vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026 - 2030.
Tỉnh Vĩnh Long tổ chức một hội nghị, ba lớp tập huấn về các hiệp định thương mại tự do, thị trường Halal, Trung Quốc và chính sách tài chính cho xuất khẩu; cung cấp hơn 1.000 lượt thông tin thị trường, đồng thời tổ chức đoàn doanh nghiệp tham gia THAIFEX Anuga Asia 2026.
Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức các hoạt động kết nối chuỗi cung ứng và dịch vụ logistics, hội nghị đối thoại doanh nghiệp xuất nhập khẩu, tháo gỡ khó khăn trong quy trình chứng nhận xuất xứ hàng hóa và Hội nghị thúc đẩy xuất nhập khẩu và chuỗi cung ứng Thành phố Hồ Chí Minh năm 2026.
Tỉnh Tây Ninh tổ chức Hội nghị kết nối chuỗi cung ứng hàng hóa xuất nhập khẩu, thương mại điện tử tỉnh Tây Ninh năm 2026, hỗ trợ doanh nghiệp kết nối giao thương, logistics, thương mại điện tử và chuỗi cung ứng.
Tỉnh An Giang triển khai các kế hoạch phát triển xuất nhập khẩu, thương mại biên giới và xuất khẩu sang Campuchia; tổ chức hội thảo về quy tắc xuất xứ trong ATIGA và các hiệp định thương mại tự do ASEAN+, tập huấn xuất khẩu sang Trung Quốc, Campuchia cho hơn 190 đại biểu.
Cùng với xúc tiến xuất khẩu, các địa phương tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp kết nối hệ thống phân phối trong nước, quảng bá sản phẩm OCOP và đặc sản địa phương, tổ chức hội chợ, triển lãm và các chương trình kết nối cung cầu.
Các địa phương khu vực phía Nam chú trọng phát triển hạ tầng thương mại, logistics và hệ thống phân phối, tăng cường kết nối cung cầu, thúc đẩy lưu thông hàng hóa và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Tăng cường quản lý thị trường, xử lý vi phạm trong hoạt động kinh doanh
Trong 9 tháng đầu năm 2026, công tác quản lý thị trường tại các địa phương khu vực phía Nam được triển khai với các giải pháp chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và tăng cường kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm.
Tại Thành phố Hồ Chí Minh, lực lượng chức năng kiểm tra 5.442 vụ, trong đó có 5.125 vụ vi phạm; tạm giữ hàng hóa vi phạm với tổng trị giá gần 143 tỷ đồng, xử phạt và thu nộp ngân sách 92,4 tỷ đồng; chuyển cơ quan điều tra 28 vụ có dấu hiệu tội phạm.
Tỉnh Đồng Tháp kiểm tra 1.175 vụ, xử lý 861 vụ, thu nộp ngân sách 11,3 tỷ đồng. Tỉnh An Giang kiểm tra 1.384 vụ, phát hiện 591 vụ vi phạm, xử lý 620 vụ, thu nộp ngân sách 35,83 tỷ đồng.
Tỉnh Tây Ninh kiểm tra 544 vụ, phát hiện và xử lý 448 vụ vi phạm, thu nộp ngân sách 9,6 tỷ đồng. Tỉnh Vĩnh Long kiểm tra 893 vụ, xử lý 774 vụ, phạt hành chính hơn 6,39 tỷ đồng. Thành phố Cần Thơ kiểm tra 1.008 vụ, phát hiện 786 vụ vi phạm, xử lý 812 vụ.
Bên cạnh những kết quả đạt được, báo cáo cũng chỉ ra các khó khăn ảnh hưởng đến hoạt động thương mại. Chi phí nguyên vật liệu đầu vào, giá năng lượng và chi phí vận tải quốc tế biến động, làm tăng chi phí sản xuất, kinh doanh và ảnh hưởng đến sức mua.
Hoạt động xuất khẩu tiếp tục chịu tác động của biến động thị trường quốc tế, các yêu cầu kỹ thuật, tiêu chuẩn và quy định mới của thị trường nhập khẩu. Chi phí logistics tăng cao, trong khi hạ tầng kho hàng, bến cảng và dịch vụ chuỗi cung ứng tại một số địa phương chưa được đầu tư đồng bộ.
Đối với thương mại điện tử, việc kiểm soát chất lượng hàng hóa trên các sàn giao dịch và mạng xã hội vẫn là thách thức lớn. Tình trạng hàng kém chất lượng, hàng không rõ nguồn gốc tiếp tục ảnh hưởng đến niềm tin của người tiêu dùng.
Thương mại khu vực phía Nam tập trung kích cầu, bình ổn thị trường 3 tháng cuối năm
Trong 3 tháng cuối năm 2026, ngành Công Thương các tỉnh, thành phố khu vực phía Nam tập trung triển khai các giải pháp kích cầu tiêu dùng cuối năm, thực hiện chương trình bình ổn thị trường và dự trữ hàng hóa thiết yếu phục vụ nhu cầu tiêu dùng trong dịp lễ, Tết Đinh Mùi năm 2027.
Các địa phương tăng cường kết nối cung cầu giữa doanh nghiệp sản xuất, phân phối với hệ thống bán lẻ, chợ truyền thống và siêu thị; theo dõi sát diễn biến cung cầu, giá cả thị trường, chủ động phương án bảo đảm nguồn cung các mặt hàng thiết yếu, không để xảy ra tình trạng khan hiếm hàng hóa hoặc tăng giá bất hợp lý.
Đồng thời, triển khai Kế hoạch hành động thực hiện Chiến lược phát triển thị trường bán lẻ Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050; phối hợp với doanh nghiệp triển khai chương trình bình ổn thị trường, mở rộng các điểm bán hàng bình ổn và tổ chức bán hàng lưu động về vùng nông thôn, khu công nghiệp, khu chế xuất, vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo.
Hoạt động kích cầu tiêu dùng nội địa tiếp tục được triển khai gắn với mở rộng thị trường trong nước, hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh. Các địa phương phối hợp với các sàn thương mại điện tử tại Việt Nam tổ chức chương trình tiêu thụ hàng hóa qua kênh trực tuyến.
Cùng với đó, tổ chức các hoạt động truyền thông, quảng bá hàng Việt Nam, thực phẩm an toàn; triển khai hội chợ, triển lãm thương mại, khuyến mại tập trung và các chương trình kích cầu gắn với sự kiện, lễ hội. Doanh nghiệp được hỗ trợ quảng bá, giới thiệu sản phẩm OCOP, sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu và đặc sản địa phương đến người tiêu dùng.
Đối với hoạt động xuất nhập khẩu, các địa phương tiếp tục phối hợp với các vụ, cục thuộc Bộ Công Thương và hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài cập nhật thông tin thị trường, hoạt động xúc tiến thương mại quốc gia và nhu cầu của các nước để cung cấp cho doanh nghiệp.
Công tác hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện quy định về xuất xứ hàng hóa, cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) tiếp tục được chú trọng, nhằm tận dụng ưu đãi thuế quan từ các hiệp định thương mại tự do.
Các địa phương khảo sát, cập nhật tình hình xuất nhập khẩu của doanh nghiệp; hướng dẫn tận dụng các ưu đãi từ CPTPP, EVFTA, RCEP và tiếp cận thị trường Halal; hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm, mở rộng, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, đồng thời khai thác tiềm năng thị trường trong nước.
Cùng với đó, nâng cao chất lượng công tác thông tin, dự báo thị trường, nhất là các thị trường trọng điểm; kịp thời cảnh báo quy định về rào cản thương mại và những vấn đề phát sinh đối với hàng hóa xuất khẩu, hỗ trợ doanh nghiệp chủ động thực hiện các biện pháp phòng vệ thương mại.
Trong lĩnh vực quản lý thị trường, các địa phương tiếp tục triển khai Chỉ thị số 13/CT-TTg, Công điện số 38/CĐ-TTg, Chỉ thị số 25/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ và các kế hoạch kiểm tra định kỳ, chuyên đề năm 2026; xây dựng kế hoạch cao điểm chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả dịp cuối năm và Tết Đinh Mùi năm 2027.
Công tác kiểm tra, kiểm soát thị trường tập trung xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, gian lận thương mại, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng và vi phạm về giá. Đồng thời, tăng cường kiểm tra hoạt động kinh doanh trên môi trường số, tập trung vào website, mạng xã hội và các hình thức kinh doanh trực tuyến.
Bên cạnh các nhiệm vụ về thị trường, ngành Công Thương tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số, duy trì 100% thủ tục hành chính được tiếp nhận, giải quyết trực tuyến; hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong hoạt động kinh doanh và đầu tư thông qua tập huấn, cung cấp thông tin và kết nối thị trường.
Việc triển khai các nhiệm vụ, giải pháp trên nhằm thúc đẩy thương mại khu vực phía Nam, bảo đảm nguồn cung hàng hóa, mở rộng thị trường tiêu thụ và góp phần hoàn thành các chỉ tiêu của ngành Công Thương năm 2026.
