Kim ngạch buôn bán hai chiều giữa Việt Nam với các nước Châu Phi đã tăng trưởng nhanh chóng, từ 196 triệu USD năm 2002 lên 1 tỷ USD năm 2007 với tốc độ tăng trưởng trung bình 34%/năm. Giai đoạn 2008-2013, mặc dù gặp rất nhiều khó khăn do tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế-tài chính thế giới và xung đột chính trị tại một số nước Châu Phi, nhất là phong trào Mùa xuân Ả rập, kim ngạch xuất nhập khẩu song phương vẫn tăng liên tục, từ 2,1 tỷ USD năm 2008 lên gần 4,3 tỷ USD năm 2013, tăng 35%. Đáng chú ý là trong trao đổi thương mại với các nước Châu Phi, Việt Nam luôn xuất siêu.Cơ cấu hàng hóa xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Châu Phi có nhiều điểm bổ sung cho nhau. Châu Phi có nhu cầu lớn đối với hàng nông sản, công nghiệp mà Việt Nam có thế mạnh như gạo, cà phê, hạt tiêu, dệt may, da giày, thủy sản, điện thoại, linh kiện điện tử, máy móc thiết bị phụ tùng, linh kiện xe gắn máy… Ngược lại, Việt Nam cần nhập khẩu những mặt hàng nguyên liệu đầu vào quan trọng như hạt điều, bông, gỗ, dầu thô, khoáng sản, sắt thép phế liệu… từ Châu Phi để phục vụ ngành công nghiệp chế biến trong nước.
Về xuất khẩu của Việt Nam sang Châu Phi, kim ngạch đã không ngừng tăng từ 127 triệu USD năm 2002 lên 683 triệu USD năm 2007 rồi 2,87 tỷ USD năm 2013, với tốc độ trung bình là 38%/năm. Tỷ trọng xuất khẩu sang Châu Phi trong tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước tăng từ 0,76% năm 2002 lên 2% năm 2013.
Thị trường xuất khẩu của Việt Nam tại Châu Phi không ngừng được mở rộng. Cho tới nay, nước ta đã có quan hệ thương mại với tất cả 55 nước trong khu vực. Năm 2013, 10 thị trường xuất khẩu quan trọng nhất là Nam Phi (764,8 triệu USD), Bờ Biển Ngà (247,14 triệu USD), Gha-na (247 triệu USD), Ai Cập (220 triệu USD), An-giê-ri (177 triệu USD), Ni-giê-ri-a (147,82 triệu USD), Ăng-gô-la (124,6 triệu USD), Ca-mơ-run (130 triệu USD), Ma-rốc (110 triệu USD), Mô-dăm-bích (92 triệu USD), chiếm khoảng 79% tổng giá trị xuất khẩu của Việt Nam sang Châu Phi. Diện mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam sang Châu Phi cũng ngày càng đa dạng. Bên cạnh hàng nông sản như gạo, cà phê, hạt tiêu, cơm dừa... thì đã có thêm những mặt hàng công nghiệp có giá trị gia tăng cao như máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện, điện thoại di động, máy móc thiết bị phụ tùng, đá quý và kim loại quý. Những năm gần đây, mặt hàng giày dép, dệt may, thủy sản như cá tra, tôm cũng đã xuất hiện ngày một nhiều tại các nước Châu Phi.
Về nhập khẩu của Việt Nam từ Châu Phi, kim ngạch cũng tăng liên tục từ 69,3 triệu USD năm 2002 lên 1,24 tỷ USD năm 2011 và 1,42 tỷ USD năm 2013, tăng trung bình 62%/năm. Giống như xuất khẩu sang Châu Phi, mặc dù đạt tốc độ tăng trưởng cao nhưng do xuất phát điểm thấp nên tỷ trọng nhập khẩu của Việt Nam từ Châu Phi trong tổng giá trị nhập khẩu của Việt Nam từ thế giới vẫn hết sức nhỏ bé, chỉ chiếm 1% năm 2013.
Tính đến năm 2013, Việt Nam đã nhập khẩu hàng hoá từ 50 nước Châu Phi trong đó các thị trường chính là Bờ Biển Ngà (255,3 triệu USD), Nam Phi (154,8 triệu USD), Ni-giê-ri-a (148 triệu USD), Ga-na (105 triệu USD), Ca-mơ-run (89,45 triệu USD), Tan-da-ni-a (72 triệu USD)...
Ngoài các mặt hàng xuất khẩu truyền thống như bông, gỗ, điều, sắt thép phế liệu thì Việt Nam đã nhập khẩu thêm các mặt hàng mới như đồng từ Dăm-bi-a, thức ăn gia súc từ Tan-da-ni-a, dầu thô từ Li-bi, khí đốt hoá lỏng từ Ni-giê-ri-a.
Về đầu tư của Việt Nam sang Châu Phi, tính đến hết năm 2012, Việt Nam đã có 18 dự án đầu tư tại 11 quốc gia và vùng lãnh thổ Châu Phi, với tổng số vốn 1,1 tỷ USD. Nếu như trước đây, chỉ có Tập đoàn dầu khí Việt Nam đầu tư tại An-giê-ri trong lĩnh vực thăm dò và khai thác dầu khí thì hiện nay ngày càng có nhiều doanh nghiệp Việt Nam quan tâm đến thị trường Châu Phi với các lĩnh vực đầu tư đa dạng như viễn thông, xây dựng, sản xuất tấm lợp, xe gắn máy, hàng may mặc, điện tử, điện lạnh, đồ uống đóng chai, khai thác và chế biến gỗ, vàng, khoáng sản, nông nghiệp…
Hợp tác trong lĩnh vực dầu khí tiếp tục được triển khai với các hoạt động thăm dò và khai thác dầu khí trong khuôn khổ các dự án tại An-giê-ri, Ma-đa-gaxca, CH Công-gô.
Năm 2012, lĩnh vực viễn thông đã vươn lên vị trí số 1 về lượng vốn đầu tư sang Châu Phi với tổng trị giá 745 triệu USD thông qua 2 dự án của Tập đoàn Viettel tại Mô-dăm-bích (345,6 triệu USD) và Ca-mơ-run (400 triệu USD). Viettel còn tiếp tục thăm dò khả năng đầu tư mạng điện thoại di động tại Buốc-ki-na Pha-xô, Tan-da-ni-a, Bu-run-đi…
Doanh nghiệp Việt Nam cũng đã đầu tư các dự án nhỏ trong những lĩnh vực sản xuất tấm lợp, xe gắn máy, hàng may mặc, điện tử, điện lạnh, đồ uống đóng chai, khai thác khoáng sản, chế biến gỗ… tại Ăng-gô-la, Nam Phi, Ga-na, Tan-da-ni-a và Mô-ri-xơ.
Về tình hình đầu tư của Châu Phi vào Việt Nam, tính đến năm 2012 đã có 7 quốc gia Châu Phi đầu tư vào Việt Nam là Xây-sen, Ma-rốc, Ni-giê-ri-a, Mô-ri-xơ, Ai Cập, Kên-ny-a và Xi-ê-ra Lê-ôn. Mặc dù có tới 37 dự án, song tổng số vốn chỉ đạt 67,76 triệu USD. Các lĩnh vực đầu tư chính gồm công nghiệp chế biến, chế tạo, bán buôn, bán lẻ, sửa chữa, lĩnh vực hoạt động khoa học công nghệ, dịch vụ lưu trú và tư vấn.
Đứng đầu trong danh sách đầu tư vào Việt Nam là Cộng hòa Xây-sen với 7 dự án, tổng số vốn là 28,63 triệu USD. Tiếp đến là Mô-ri-xơ với 10 dự án, tổng số vốn đạt 19,5 triệu USD. Kên-ny-a có 1 dự án đầu tư với số vốn 16 triệu USD. Ngoài ra còn có các dự án nhỏ của doanh nghiệp các nước Ni-giê-ri-a, Ma-rốc, Ai Cập và Xi-ê-ra Lê-ôn.
