Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, CPI tháng 12/2016 tăng 4,74% so với cùng kỳ năm 2015. Tính chung cả năm 2016. Theo đó, mức tăng CPI bình quân năm 2016 đã tăng 2,66% so với năm 2015. Mức tăng CPI bình quân năm 2016 tuy cao hơn so với năm 2015 nhưng thấp hơn nhiều so mức tăng CPI bình quân của một số năm gần đây.
Nguyên nhân khiến chỉ số CPI tháng này tăng mạnh đến từ nhóm ngành thuốc và dịch vụ y tế, nhóm ngành may mặc, mũ nón, giày dép và nhóm nhà ở và vật liệu xây dựng. Theo Tổng cục thống kê, nguyên nhân chính khiến nhóm ngành thuốc và dịch vụ tăng mạnh là do trong tháng 12/2016 có 04 tỉnh, thành phố thực hiện điều chỉnh tăng giá dịch vụ y tế bước 2 theo Thông tư liên tịch số 37/2015/TTLT-BYT-BTC ngày 29/10/2015 của Bộ Y tế và Bộ Tài chính. Nhu cầu mua sắm hàng mùa đông cũng như nhu cầu sửa chữa nhà ở tăng cao trong những tháng cuối năm cũng là những nguyên nhân góp phần làm tăng chỉ số nhóm ngành may mặc, mũ nón, giày dép và nhóm ngành nhà ở và vật liệu xây dựng.
Chỉ số CPI năm 2016Trong tháng 12/2016 ghi nhận 06 nhóm hàng hóa và dịch vụ chính tăng giá. Cụ thể, nhóm thuốc và dịch vụ y tế tăng 5,03%, đây là nhóm hàng có mức giá tăng mạnh nhất trong tháng 12/2016; nhóm ngành đồ uống và thuốc lá tăng 0,21 %; nhóm may mặc, mũ nón và giày dép tăng 0,25%; nhóm nhà ở và vật liệu xây dựng tăng 0,19%; nhóm hàng hóa và dịch vụ khác tăng 0,1% và cuối cùng là nhóm thiết bị và đồ dùng gia đình tăng 0,08%.
Tháng 12/2016 cũng ghi nhận 04 nhóm ngành giảm sút, bao gồm nhóm bưu chính viễn thông tiếp tục giảm 0,03% so với tháng 11/2016, nhóm ngành giao thông giảm 0,89%, nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống giảm 0,03% và cuối cùng là nhóm văn hóa, giải trí và du lịch giảm 0,02%. Bên cạnh đó, CPI tháng 12/2016 của nhóm ngành giáo dục không đổi so với tháng trước.
Nhìn chung CPI tháng 12/2016 tăng cao hơn so với cùng kỳ năm 2015 là do trong năm 2016, giá dịch vụ y tế được điều chỉnh tăng theo Thông tư liên tịch số 37/2015/TTLT-BYT-BTC ngày 29/10/2015 của Bộ Y tế và Bộ Tài chính có hiệu lực từ tháng 01/03/2016. Giá các dịch vụ y tế tăng 77,57% đã tác động làm chỉ số CPI trong tháng tăng khoảng 2,7%.
Bên cạnh đó, năm 2016, 53 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện điều chỉnh giá học phí theo lộ trình của nghị định số 86/2015/NĐ-CP ngày 02/10/2015 của Chính phủ làm chỉ số giá nhóm ngành giáo dục tháng 12/2016 tăng 12,5% so với cùng kỳ năm 2015, làm tăng CPI chung lên khoảng 0,58%.
Ngoài ra, trong năm 2016 có nhiều kỳ nghỉ kéo dài nên nhu cầu mua sắm, vui chơi, giải trí tăng cao đã đẩy giá các mặt hàng lương thực, thực phẩm tăng lên. Thiên tai và thời tiết bất lợi trong năm như rét đậm rét hại trên diện rộng ở miền Bắc; mưa lũ, ngập lụt nghiêm trọng tại miền Trung; khô hạn ở Tây Nguyên và xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long cũng góp phần làm chỉ số giá nhóm ngành lương thực tháng 12/2016 tăng 2,57% so với cùng kỳ năm trước.
Tuy vậy, vẫn có một số yếu tố tác động góp phần kiềm chế mức độ tăng của CPI trong tháng 12/2016 như giá xăng dầu và giá cước vận tải năm 2016 giảm so với năm 2015 cùng nguồn cung hàng hóa dồi dào đã góp phần tác động khiến giá cả không có biến động lớn dù nhu cầu hàng hóa phục vụ Tết Nguyên Đán tăng lên. Việc Chính phủ chỉ đạo các cấp, các ngành tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát thị trường, thực hiện các chính sách bình ổn giá các mặt hàng thiết yếu, ổn định giá cả thị trường cũng là nguyên nhân góp phần kiềm chế mức tăng của CPI.
Số liệu của Tổng cục Thống kê cũng cho thấy, lạm phát cơ bản tháng 12/2016 tăng 0,11% so với tháng 11/2016, tăng 1,87% so với cùng kỳ năm 2015. Theo Tổng cục Thống kê, lạm phát cả năm 2016 thấp hơn mức 5% đề ra là một thành công của Chính phủ trong bối cảnh nền kinh tế có nhiều khó khăn cùng nhiều yếu tố gây bất lợi cho lam phát.
