Theo đại diện VITASK, hiện nay, hạn chế về cơ sở hạ tầng phân tích thử nghiệm ở Việt Nam dẫn đến việc doanh nghiệp vẫn gặp khó khăn trong thực hiện phân tích thử nghiệm để đáp ứng yêu cầu của đối tác hay đạt các tiêu chuẩn quốc tế, từng bước tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Đặc biệt, vấn đề này càng rõ ràng trong các ngành công nghiệp hiện đại như điện - điện tử và ô tô. Doanh nghiệp chủ yếu phải ủy thác thực hiện phân tích thử nghiệm tại nước ngoài như Ấn Độ, Trung Quốc, Hàn Quốc, Đài Loan,… từ đó phát sinh những khó khăn liên quan đến thời gian hay chi phí.
“Ví dụ, có một doanh nghiệp ô tô Hàn Quốc tại Việt Nam đang xúc tiến việc nội địa hóa linh kiện. Trong quá trình này, trở ngại đầu tiên là doanh nghiệp nội địa phải có được kết quả phân tích thử nghiệm sản phẩm phù hợp với tiêu chuẩn yêu cầu của doanh nghiệp A. Cần thực hiện thử nghiệm đánh giá tính năng sản phẩm của doanh nghiệp nội địa hóa trước đó và doanh nghiệp đăng ký mới, nhưng hiện rất khó để tìm được cơ quan có thể thực hiện được các hạng mục này tại Việt Nam, và đây là một trong những trở ngại lớn nhất trong quá trình xúc tiến nội địa hóa linh kiện của doanh nghiệp”, đại diện VITASK chia sẻ.
Đại diện này cũng cho biết, trên thực tế, trong số các doanh nghiệp VITASK đã gặp gỡ và làm việc để hỗ trợ kỹ thuật, có rất nhiều doanh nghiệp đề nghị hỗ trợ liên quan đến các nội dung phân tích, thử nghiệm, chứng nhận. Quan trọng hơn, đây là quá trình cần thiết để doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, vươn ra các thị trường lớn như châu Âu, Mỹ, Hàn Quốc,…
Xuất phát từ thực tế này, VITASK đã ký Biên bản ghi nhớ hợp tác với KTR - cơ quan chuyên môn về thử nghiệm đáng giá của Hàn Quốc, từ đó tạo dựng cơ sở hỗ trợ phân tích thử nghiệm và lấy chứng nhận với chi phí tiết kiệm trong thời gian ngắn cho các doanh nghiệp đang hợp tác với VITASK. Qua đó, VITASK kỳ vọng có thể đáp ứng được nhu cầu về phân tích thử nghiệm ngày một cao, đồng thời KTR cũng có cơ hội khai thác nhu cầu phân tích thử nghiệm tại Việt Nam - một thị trường mới của cơ quan này.
Quá trình hợp tác đã đem lại những thành quả bước đầu. Vân Long - một trong những ứng viên cung cấp linh kiện nội địa hóa tiềm năng cho doanh nghiệp ô tô Hàn Quốc hoạt động tại Việt Nam đang được hỗ trợ từng bước để chứng minh năng lực có thể đáp ứng yêu cầu kỹ thuật từ đối tác, tiến gần hơn với chuỗi giá trị.
Trước đó, VITASK cũng đã tổ chức ký Biên bản ghi nhớ hợp tác với Cơ quan Trọng tài Thương mại Hàn Quốc - Văn phòng Hà Nội. Đây là cơ quan có chức năng tương tự với Tòa án trong việc giải quyết tranh chấp phát sinh giữa các doanh nghiệp, tổ chức.
![VITASK ký Biên bản ghi nhớ hợp tác với Cơ quan Trọng tài Thương mại Hàn Quốc - Văn phòng Hà Nội](https://imgcdn.tapchicongthuong.vn/tcct-media/21/5/28/vitask_ky_mou_co_quan_trong_tai_thuong_mai_han_quoc.jpg)
Chia sẻ về dự án, đại diện VITASK cho hay, trong hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp, việc phát sinh tranh chấp là điều khó tránh khỏi. Nhiều trường hợp không thực hiện hợp đồng như không thanh toán,… tuy nhiên các doanh nghiệp rất khó tự giải quyết vấn đề. Đặc biệt, với các công ty Hàn Quốc, một số trường hợp đã từ bỏ khiếu nại ở nước sở tại hay các thủ tục cứu trợ khác do thiếu hiểu biết về pháp luật Việt Nam và thiếu thông tin về đối tác hỗ trợ pháp lý. Ngoài ra, ngay cả khi đã đệ đơn ra tòa án sở tại, doanh nghiệp vừa và nhỏ/doanh nghiệp khởi nghiệp vẫn có thể gặp nhiều hạn chế do thời gian kiện tụng kéo dài và chi phí cao.
Tuy nhiên, cơ quan trọng tài thương mại có thể đưa ra kết luận sau trung bình khoảng 6 tháng với khiếu nại nhỏ và trung bình khoảng 12 tháng với khiếu nại lớn. Đồng thời xét về mặt chi phí thì tiết kiệm hơn rất nhiều so với đệ đơn ra tòa án, vì vậy đây là lựa chọn tối ưu cho các doanh nghiệp gặp tranh chấp, đặc biệt là các doanh nghiệp đang hoạt động tại nước ngoài. Ngoài ra, khác với phán quyết của tòa án chỉ có hiệu lực tại quốc gia mà phán quyết được đưa dựa trên luật pháp nước sở tại, phán quyết của cơ quan trọng tài có thể được thi hành ở 168 quốc gia trên thế giới. Vì vậy, trong trường hợp giải quyết tranh chấp thông qua cơ quan trọng tài, tất cả các doanh nghiệp có giao dịch quốc tế bao gồm doanh nghiệp Hàn Quốc và doanh nghiệp Việt Nam đều có thể nhận được sự hỗ trợ.
Thỏa thuận hợp tác giữa VITASK và Cơ quan Trọng tài Thương mại Hàn Quốc sẽ là cơ sở để mở rộng phạm vi hỗ trợ cho các doanh nghiệp đang gặp khó khăn liên quan đến pháp lý.
VITASK cũng cho biết đang tiếp tục xây dựng nhiều phương án đa dạng để có thể hỗ trợ nhiều hơn nữa cho doanh nghiệp tại Việt Nam.
“Đồng thời, chúng tôi cũng có kế hoạch xúc tiến hợp tác với nhiều cơ quan chuyên môn liên quan để hoạt động hiệu quả hơn. Thông qua đó, chúng tôi hy vọng sẽ có nhiều doanh nghiệp địa phương có thể nhận được sự hỗ trợ cần thiết”, VITASK nhấn mạnh.