Khuyến công miền Trung - Tây Nguyên chuyển mạnh sang liên kết chuỗi, phát triển xanh và bền vững

Chiều 21/8, tại phường Thành Sen, tỉnh Hà Tĩnh, Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) phối hợp với Sở Công Thương Hà Tĩnh tổ chức Hội nghị Khuyến công các tỉnh, thành phố khu vực miền Trung - Tây Nguyên lần thứ XV năm 2026.
Khuyến công
Toàn cảnh hội nghị

Hội nghị tập trung đánh giá kết quả thực hiện công tác khuyến công năm 2025 và 7 tháng đầu năm 2026; đồng thời trao đổi, thảo luận giải pháp tháo gỡ khó khăn, nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến công giai đoạn 2026 - 2030, trong bối cảnh các địa phương sắp xếp đơn vị hành chính và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Khuyến công tạo động lực mới cho công nghiệp nông thôn

Phát biểu khai mạc hội nghị, bà Nguyễn Thị Lâm Giang - Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Cục ĐCK), nhấn mạnh năm 2026 là năm đầu tiên triển khai Chương trình khuyến công quốc gia (KCQG) giai đoạn 2026 - 2030, đồng thời là thời điểm quan trọng để hiện thực hóa các mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững của đất nước.

Khuyến công
Bà Nguyễn Thị Lâm Giang - Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công phát biểu khai mạc hội nghị

Theo Cục trưởng Nguyễn Thị Lâm Giang, khu vực miền Trung - Tây Nguyên có nhiều lợi thế về nguồn nguyên liệu, ngành nghề truyền thống, sản phẩm đặc trưng, hệ thống cảng biển, hạ tầng giao thông và tiềm năng năng lượng tái tạo. Việc mở rộng không gian phát triển sau sắp xếp đơn vị hành chính được kỳ vọng tạo điều kiện hình thành các vùng nguyên liệu, chuỗi liên kết sản xuất - chế biến - tiêu thụ quy mô lớn, qua đó mở ra dư địa mới cho phát triển công nghiệp nông thôn (CNNT).

Để nâng cao hiệu quả chính sách khuyến công trong giai đoạn mới, Cục trưởng đề nghị các địa phương tập trung đánh giá những khó khăn, vướng mắc sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp; đề xuất giải pháp hoàn thiện cơ chế, tăng cường phối hợp giữa Trung ương và địa phương, đồng thời phản ánh thực tiễn về tổ chức bộ máy, quản lý và sử dụng kinh phí khuyến công. Những ý kiến tại hội nghị sẽ là cơ sở quan trọng để hoàn thiện dự thảo Thông tư hướng dẫn thực hiện chính sách khuyến công trình Bộ Công Thương.

Đổi mới phương thức hỗ trợ, bám sát nhu cầu doanh nghiệp

Phát biểu chào mừng, ông Lê Trung Phước - Giám đốc Sở Công Thương Hà Tĩnh, khẳng định khuyến công là chính sách quan trọng góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tạo việc làm và nâng cao giá trị sản xuất CNNT.

khuyến công
Ông Lê Trung Phước - Giám đốc Sở Công Thương Hà Tĩnh phát biểu chào mừng tại hội nghị

Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển mới, hoạt động khuyến công cần chuyển mạnh từ hỗ trợ đầu tư máy móc sang đồng hành cùng doanh nghiệp trong đổi mới công nghệ, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, sản xuất sạch hơn, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường.

Theo ông Lê Trung Phước, Hà Tĩnh đang thu hút nhiều dự án công nghiệp quy mô lớn, mở ra cơ hội phát triển công nghiệp hỗ trợ và liên kết giữa doanh nghiệp địa phương với các tập đoàn đầu tư. Vì vậy, khuyến công thời gian tới phải bám sát nhu cầu thực tiễn của cơ sở sản xuất, lựa chọn đúng đối tượng, gắn hỗ trợ với nâng cao chất lượng sản phẩm và phát triển thị trường bền vững.

Hơn 40 tỷ đồng hỗ trợ công nghiệp nông thôn trong năm 2025

Theo báo cáo của Cục ĐCK, năm 2025, hoạt động khuyến công tại các tỉnh, thành phố khu vực miền Trung - Tây Nguyên tiếp tục phát huy vai trò hỗ trợ các cơ sở CNNT đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực sản xuất và sức cạnh tranh.

Tổng kinh phí thực hiện đạt 40,446 tỷ đồng, bằng 89,97% kế hoạch. Trong đó, nguồn KCQG đạt 10,416 tỷ đồng, khuyến công địa phương (KCĐP) đạt 30,030 tỷ đồng. Một số địa phương dành nguồn lực lớn cho chương trình như Quảng Trị 6,794 tỷ đồng, Đà Nẵng 6,449 tỷ đồng và Nghệ An 5,5 tỷ đồng.

Nguồn kinh phí chủ yếu tập trung hỗ trợ đầu tư máy móc, thiết bị, chuyển giao công nghệ, phát triển sản phẩm, đào tạo nhân lực và tăng cường thông tin, tuyên truyền. Trong năm, có 190 cơ sở CNNT được hỗ trợ xây dựng mô hình trình diễn kỹ thuật, chuyển giao công nghệ, ứng dụng máy móc tiên tiến và sản xuất sạch hơn, với tổng kinh phí 32,726 tỷ đồng.

Cùng với hỗ trợ sản xuất, hoạt động phát triển sản phẩm tiếp tục được đẩy mạnh. Các địa phương tổ chức 6 hội chợ, triển lãm với 148 cơ sở tham gia; hỗ trợ 692 gian hàng tiêu chuẩn cho 125 lượt cơ sở tại các hội chợ, triển lãm trong nước. Chương trình cũng hỗ trợ bình chọn 264 sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu (RISEP) cho 236 lượt cơ sở, hỗ trợ 3 cơ sở xây dựng, đăng ký nhãn hiệu và 22 cơ sở đầu tư phòng trưng bày.

Tổng kinh phí dành cho nội dung phát triển sản phẩm đạt 3,308 tỷ đồng, bằng 96,35% kế hoạch. Công tác phát triển nguồn nhân lực cũng được quan tâm, với 240 học viên được đào tạo về khởi sự, quản trị doanh nghiệp, nhận thức và năng lực áp dụng sản xuất sạch hơn; 13 cuộc hội thảo, tập huấn chuyên đề được tổ chức với 691 đại biểu tham dự.

Năm 2026, tăng nguồn lực cho khuyến công

Bước sang năm 2026, nguồn lực dành cho khuyến công tiếp tục được tăng cường. Tổng kinh phí được duyệt của khu vực đạt 54,672 tỷ đồng, tăng hơn 21% so với kế hoạch năm 2025. Trong đó, KCĐP chiếm khoảng 70%, tương đương 38,222 tỷ đồng; KCQG là 16,450 tỷ đồng.

Tuy nhiên, việc sắp xếp đơn vị hành chính, tổ chức chính quyền địa phương hai cấp cùng những thay đổi về cơ sở pháp lý, tổ chức bộ máy đã ảnh hưởng đến tiến độ triển khai trong những tháng đầu năm. Đến hết tháng 7/2026, kinh phí thực hiện đạt 11,758 tỷ đồng, tương đương 21,51% kế hoạch năm và bằng 109% so với cùng kỳ năm 2025.

Trong đó, KCQG thực hiện 0,6 tỷ đồng, đạt 3,65% kế hoạch; KCĐP đạt 11,158 tỷ đồng, tương đương 29,29% kế hoạch. Trong 7 tháng đầu năm, 41 cơ sở CNNT đã được hỗ trợ xây dựng mô hình trình diễn kỹ thuật, chuyển giao công nghệ, ứng dụng máy móc tiên tiến và sản xuất sạch hơn, với tổng kinh phí 8,522 tỷ đồng.

Cả năm 2026, khu vực đặt mục tiêu tổ chức 7 hội chợ, triển lãm; hỗ trợ khoảng 1.330 gian hàng tiêu chuẩn; bình chọn khoảng 208 sản phẩm RISEP cho 201 lượt cơ sở; hỗ trợ 5 cơ sở đăng ký nhãn hiệu và đầu tư 5 phòng trưng bày, với tổng kinh phí dự kiến 7,639 tỷ đồng.

khuyến công
Bà Nguyễn Thị Lâm Giang - Cục trưởng Cục ĐCK; bà Đỗ Thị Minh Trâm - Phó Cục trưởng Cục ĐCK; ông Lê Trung Phước - Giám đốc Sở Công Thương Hà Tĩnh chủ trì hội nghị.

Thực tiễn triển khai cho thấy chính sách khuyến công đã tạo tác động thiết thực trong hỗ trợ cơ sở CNNT ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới máy móc, nâng cao năng suất, chất lượng và khả năng cạnh tranh. Nhiều doanh nghiệp, cơ sở đã chủ động tái cơ cấu sản xuất, đổi mới phương thức kinh doanh, từng bước thích ứng với yêu cầu của thị trường, tạo nền tảng cho đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và phát triển kinh tế tuần hoàn.

Bên cạnh những kết quả đạt được, hoạt động khuyến công tại một số địa phương vẫn chủ yếu triển khai theo từng cơ sở, trong khi các mô hình liên kết theo chuỗi, liên kết ngành, liên kết vùng và các đề án có sự tham gia của nhiều doanh nghiệp còn hạn chế.

Tiến độ thực hiện kế hoạch năm 2026 cũng chưa đáp ứng yêu cầu. Việc kiện toàn tổ chức bộ máy, điều chỉnh chức năng, nhiệm vụ và nhân sự tại một số đơn vị ảnh hưởng đến quá trình xây dựng kế hoạch, hoàn thiện hồ sơ và triển khai đề án.

Trước yêu cầu mới, những tháng cuối năm 2026, khuyến công miền Trung - Tây Nguyên sẽ tập trung đẩy nhanh tiến độ các đề án được giao, phấn đấu hoàn thành 100% kế hoạch KCQG và KCĐP.

Trọng tâm là xây dựng các đề án nhóm, đề án điểm, tăng cường liên kết sản xuất, hình thành cụm liên kết ngành và chuỗi giá trị; ưu tiên các mô hình kết nối từ nguyên liệu, sản xuất, chế biến đến tiêu thụ.

Cùng với đó, chương trình sẽ thúc đẩy ứng dụng công nghệ số, tiết kiệm năng lượng, giảm phát thải, phát triển kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn; củng cố, kiện toàn hệ thống khuyến công, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, phát triển mạng lưới cộng tác viên và tăng cường năng lực tư vấn cho doanh nghiệp, cơ sở CNNT.

Hoàn thiện chính sách, nâng cao hiệu quả hỗ trợ

Tại hội nghị, 9 ý kiến của 8 Sở Công Thương và 1 doanh nghiệp đã tập trung chia sẻ kinh nghiệm triển khai công tác khuyến công, hỗ trợ cơ sở sản xuất CNNT; đồng thời nêu những khó khăn, vướng mắc và kiến nghị liên quan đến cơ chế, chính sách, quy định về khuyến công sau khi sắp xếp đơn vị hành chính. Các đại biểu cũng chia sẻ giải pháp thúc đẩy đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực sản xuất và phát triển thị trường cho sản phẩm CNNT.

khuyến công
Bà Cao Thị Thanh, Phó Giám đốc Sở Công Thương Lâm Đồng phát biểu tham luận tại hội nghị.
khuyến công

Ông Nguyễn Thanh Hùng - Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến Thương mại tỉnh Đắk Lắk tham luận tại hội nghị

khuyến công
Bà Đỗ Việt Hồng - Giám đốc Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại thành phố Đà Nẵng tham luận tại hội nghị

Phát biểu kết luận hội nghị, Cục trưởng Cục ĐCK Nguyễn Thị Lâm Giang ghi nhận, đánh giá cao các ý kiến trao đổi, kiến nghị của địa phương và doanh nghiệp. Cục sẽ tiếp thu, nghiên cứu xử lý những nội dung thuộc thẩm quyền; đồng thời tổng hợp, báo cáo và đề xuất cơ quan có thẩm quyền đối với những vấn đề vượt thẩm quyền.

Liên quan đến chính sách khuyến công, Cục trưởng cho biết Bộ Công Thương và Bộ Tài chính đang hoàn thiện các thông tư, trong đó đáng chú ý là quy định về định mức kinh tế - kỹ thuật và định mức chi cho hoạt động khuyến công. Các địa phương được đề nghị tiếp tục chủ động tham gia góp ý, kịp thời phản ánh những vấn đề phát sinh từ thực tiễn để chính sách khi ban hành có tính khả thi cao.

Về hỗ trợ kỹ thuật, nhu cầu của địa phương đang chuyển mạnh sang các lĩnh vực như kinh tế tuần hoàn, sản xuất sạch hơn, tiết kiệm năng lượng, đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số. Đây cũng là những lĩnh vực Bộ Công Thương đang từng bước hoàn thiện cơ chế, hướng dẫn và chương trình hỗ trợ.

Cục trưởng Nguyễn Thị Lâm Giang đề nghị các địa phương quan tâm hơn đến hỗ trợ kỹ thuật cho doanh nghiệp, không chỉ tập trung vào đầu tư máy móc, thiết bị mà hướng tới nâng cao năng suất, chất lượng, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số.

Đối với việc sắp xếp tổ chức bộ máy, Cục trưởng chia sẻ với những khó khăn, lúng túng của các địa phương và đề nghị các Sở Công Thương phối hợp chặt chẽ với Sở Nội vụ, nghiên cứu kỹ các quy định mới, trong đó có Nghị định số 299/2026/NĐ-CP ngày 28/7/2026 về tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập, qua đó chủ động xây dựng phương án phù hợp, bảo đảm hoạt động khuyến công không bị gián đoạn.

Cục trưởng cũng lưu ý, năm 2026 số lượng địa phương đăng ký đề án khuyến công còn hạn chế, từ 13/34 tỉnh vào đầu năm tăng lên 24/34 tỉnh tại thời điểm điều chỉnh cuối cùng. Vì vậy, các địa phương cần quan tâm hơn đến việc xây dựng, đăng ký và triển khai đề án, đặc biệt trong năm 2027, nhằm khai thác hiệu quả nguồn lực khuyến công Trung ương và địa phương.

khuyến công
Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại hội nghị

Thời gian tới, chương trình khuyến công sẽ chuyển mạnh từ hỗ trợ đơn lẻ, thiên về máy móc, thiết bị sang các đề án có quy mô, hiệu quả và tính liên kết cao; tăng cường liên kết giữa các ngành, địa phương, vùng, cụm công nghiệp và chuỗi sản xuất. Đồng thời, đẩy mạnh kết nối giữa Trung ương, địa phương và doanh nghiệp, qua đó nâng cao hiệu quả, sức lan tỏa và đóng góp thực chất của chương trình khuyến công đối với phát triển CNNT.

Hoàng Dương