Luật Thương mại điện tử và Nghị định 248: Hoàn thiện hành lang pháp lý, thúc đẩy thị trường số phát triển bền vững

Sáng ngày 16/7/2026, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) tổ chức Hội nghị giới thiệu Luật Thương mại điện tử và Nghị định số 248/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 quy định chi tiết một số điều của Luật nhằm phổ biến, trao đổi và làm rõ các điểm mới của khung pháp lý về thương mại điện tử trong giai đoạn Luật chính thức đi vào thực thi. Đây cũng là diễn đàn đối thoại giữa cơ quan quản lý nhà nước, hiệp hội, doanh nghiệp nền tảng, doanh nghiệp kinh doanh trực tuyến và các đơn vị có liên quan.

Tham dự hội nghị, về phía Bộ Công Thương có bà Lê Hoàng Oanh - Cục trưởng và ông Hoàng Ninh - Phó Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số. Về phía Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) có ông Trần Trọng Tuyến - Chủ tịch và ông Bùi Trung Kiên - Phó Chủ tịch Hiệp hội. Đại diện các đơn vị đào tạo có TS. Nguyễn Thế Hùng - Phó Giám đốc Học viện Chính sách và Phát triển.

Sự kiện còn có sự góp mặt của đại diện các bộ, ngành, Sở Công Thương, các cơ sở đào tạo, nền tảng thương mại điện tử, đơn vị dịch vụ thanh toán, vận chuyển, nhà bán hàng trực tuyến cùng các cơ quan thông tấn, báo chí.

Luật Thương mại điện tử do Bộ Công Thương chủ trì xây dựng, gồm 7 chương, 41 điều, quy định về chính sách phát triển thương mại điện tử; nền tảng thương mại điện tử và trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động thương mại điện tử; thương mại điện tử có yếu tố nước ngoài; trách nhiệm của tổ chức cung cấp dịch vụ hỗ trợ thương mại điện tử; ứng dụng công nghệ trong quản lý và xử lý vi phạm trong thương mại điện tử. Nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 248/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 quy định chi tiết một số điều của Luật. 

Việc ban hành đồng thời hai văn bản này đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng đối với hành lang pháp lý của hoạt động thương mại điện tử trong bối cảnh kinh tế số phát triển nhanh, các mô hình kinh doanh trực tuyến ngày càng đa dạng và yêu cầu quản lý nhà nước ngày càng cao. Những quy định mới được kỳ vọng góp phần nâng cao tính minh bạch của thị trường, tăng cường trách nhiệm của các chủ thể tham gia và bảo đảm môi trường cạnh tranh lành mạnh.

Phát biểu khai mạc hội nghị, bà Lê Hoàng Oanh - Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số cho biết: “Luật Thương mại điện tử và Nghị định số 248/2026/NĐ-CP cùng có hiệu lực từ ngày 1/7 vừa qua đã tạo ra một khuôn khổ pháp lý vô cùng quan trọng cho việc phát triển thương mại điện tử bền vững. Chính vì vậy, hội nghị hôm nay sẽ phổ biến những điểm mới của hai văn bản này, khỏa lấp khoảng trống pháp lý của Nghị định số 52/2013/NĐ-CP ngày 16/05/2013 về thương mại điện tử và Nghị định số 85/2021/NĐ-CP ngày 25/09/2021 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 52/2013/NĐ-CP. 

Các nội dung mới sẽ tập trung vào việc quản lý người bán, điều chỉnh các mô hình nền tảng như App-in-App (siêu ứng dụng), hoạt động mua sắm trên mạng xã hội có tính năng đặt hàng trực tiếp cùng hệ thống dịch vụ hỗ trợ thương mại.”

Cũng theo bà Lê Hoàng Oanh, khung pháp lý mới không chỉ nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, hạn chế các hành vi vi phạm mà quan trọng hơn là kiến tạo không gian phát triển hài hòa, phù hợp, đóng vai trò làm bệ đỡ cho các sáng kiến đổi mới và thúc đẩy các mô hình kinh doanh mới phát triển bền vững.

Trong khuôn khổ hội nghị, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số Lê Hoàng Oanh đã giới thiệu các nhóm nội dung trọng tâm của Luật Thương mại điện tử và Nghị định số 248/2026/NĐ-CP. Các quy định tập trung vào quản lý nền tảng thương mại điện tử, xác thực danh tính người bán, chuẩn hóa hoạt động phát sóng trực tiếp (livestream) và tiếp thị liên kết, tăng cường quản lý dữ liệu cũng như thương mại điện tử xuyên biên giới.

Theo cơ quan quản lý, các quy định mới hướng tới tăng cường tính minh bạch của thị trường, hạn chế tình trạng tài khoản ảo, hàng giả, hàng cấm, quảng cáo sai sự thật và nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong môi trường số.

Trình bày chuyên đề về phát triển thương mại điện tử và định hướng nguồn nhân lực, bà Trần Phượng - đại diện Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) nhấn mạnh mô hình liên kết "ba nhà" (nhà trường - nhà quản lý - doanh nghiệp) nhằm nâng cao năng lực cho các chủ thể tham gia thị trường. Đồng thời, chuyên đề cũng đưa ra các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp, nhà vận hành nền tảng và hộ kinh doanh trong việc tuân thủ pháp lý, quản trị dữ liệu, tối ưu hóa vận hành và bảo vệ người tiêu dùng trước các yêu cầu mới.

Tại phiên tọa đàm, các đại biểu đã tập trung thảo luận về lộ trình áp dụng các quy định mới, xác định rõ trách nhiệm của nền tảng thương mại điện tử, giải pháp xác thực định danh điện tử cho người bán cũng như cơ chế quản lý hoạt động livestream, tiếp thị liên kết và bảo vệ dữ liệu cá nhân của người tiêu dùng. Các ý kiến đồng thuận tại phiên thảo luận đều khẳng định, việc tuân thủ pháp luật cần được nhìn nhận như một phần quan trọng của quản trị doanh nghiệp hiện đại. Đây không đơn thuần là nghĩa vụ hành chính mà chính là nền tảng vững chắc để nâng cao uy tín thương hiệu và củng cố niềm tin của thị trường.

Từ góc độ quản lý nhà nước, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số định hướng quản lý theo mô hình, quy mô và mức độ rủi ro, đồng thời tăng cường ứng dụng dữ liệu và công nghệ trong công tác hậu kiểm. Cơ quan quản lý sẽ xử lý nghiêm các hành vi cố ý vi phạm, song song với việc tiếp tục hướng dẫn, hỗ trợ các hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp tham gia thị trường một cách an toàn, đúng pháp luật và hiệu quả.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, hành lang pháp lý mới được kỳ vọng mở ra cơ hội nâng chuẩn vận hành, thúc đẩy cạnh tranh công bằng và củng cố niềm tin của người tiêu dùng. Đây cũng là cơ sở giúp các đơn vị trong nước mở rộng thị trường nội địa, từng bước tham gia sâu hơn vào thương mại điện tử xuyên biên giới. Khi thị trường vận hành minh bạch và chuẩn mực hơn, lợi thế cạnh tranh sẽ thuộc về những doanh nghiệp kinh doanh nghiêm túc, chú trọng đầu tư vào chất lượng sản phẩm, dịch vụ, logistics và chăm sóc khách hàng.

Cũng tại hội nghị, các bên đã ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác đào tạo, đánh dấu cam kết phối hợp chặt chẽ giữa hiệp hội, cơ sở đào tạo và các đơn vị liên quan nhằm phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu thực thi pháp luật và nhu cầu thực tiễn của thị trường giai đoạn 2026 - 2030.

Hội nghị không chỉ là hoạt động thiết thực nhằm đưa Luật Thương mại điện tử và Nghị định số 248/2026/NĐ-CP đi vào cuộc sống mà còn khẳng định vai trò đồng hành của Bộ Công Thương nói chung và Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số nói riêng cùng các chủ thể thị trường.